Rize'de Atmacacılık Geleneği Giderek Yaygınlaşıyor ve Gelişiyor
Rize'de geleneksel atmacacılık, bıldırcın avlamak için sabunlu su ile başlayan bir süreçte gelişiyor. Atmacacılar, doğanın döngüsünü kullanarak küçük kuşları tuzağa düşürmekte ve bu alanda ustalaşmak için çeşitli yöntemler uygulamaktadır.
Rize'de, atmacacılık geleneği, geçmişten günümüze süregelen bir tutku olarak ön plana çıkıyor. Atmacacılar, bıldırcın avlamak amacıyla sabunlu su ile yola çıkarak doğanın döngüsünü kullanıyorlar. Bu süreç, sabunlu suyun toprağa dökülmesi ile başlayan bir döngü ile başlıyor. Toprağa karışan sabunlu su, danaburnu böceğini ortaya çıkarıyor. Bu böcekler, küçük kuşların dikkatini çekiyor ve ardından atmaca, bu kuşları hedef alıyor.
Atmacacılığın Aşamaları
Edinilen bilgilere göre, bıldırcın avında yer alan atmaca avcıları, öncelikle Doğa Koruma ve Milli Parklar Müdürlükleri'nden gerekli izinleri alıyorlar. İzinlerin alınmasının ardından sabunlu suyu toprağa döküyorlar. Bu işlem, danaburnu böceğini ortaya çıkarıyor. Ardından, atmacacılar, küçük kuşlara yem hazırlıyor ve kapanlara düşmesini bekliyorlar. Bölgedeki 'Ğaço' kuşu olarak bilinen bu küçük kuşlar tutulduktan sonra, tepelerde 'Tenta' adı verilen ağlar kuruluyor ve bu kuşlar ağların arkasına yerleştiriliyor. Gök yüzünde süzülen atmaca, bu kuşu hedef aldığında ağa takılıyor ve av süreci başlıyor.
Karadeniz Federasyonu Başkanı Yahya Terzi, atmacaların tutulma amacı ve serüveni hakkında şunları belirtiyor: "Önce sabunu bulacaksın, sonra suyla beraber bir delik bulacaksın. Delikte Türkçesi danaburnu olan böceği çıkartacaksın. Bu sevda buradan başlıyor. Ondan sonra çıkan böcekle küçük kuş tutulur ve dağlarda ağ açılır. Ağda küçük kuşla bu güzel atmacalar tutulur." Terzi, av sezonu bittikten sonra atmacalara özel ısıtıcılar kurarak, onların sıcak bir ortamda bakımlarını sağlıyor.
Atmaca Bakımının Zorluğu
Atmaca bakımının zorluğuna değinen Terzi, Avrupa'dan özel ilaçlar temin ettiklerini belirtiyor. "Bu atmacaları yetiştirmek için Avrupa'dan ilaç alıyoruz. 630 Euro verdim, atmacam ölmesin diye ilaç aldım. Çocuğundan fazla ilgileneceksin, suyunu vereceksin, sıcak yerde olacak, yemini, ilacını vereceksin." diyerek, atmacaların bakımının ne denli titizlik gerektirdiğini vurguluyor. Atmacaların tüy dökme sürecinin önemli olduğunu ve bu süreçte özel bakım gerektiğini de ekliyor.
Atmacacılık, Rize'de giderek yaygınlaşan bir tutku olarak kendini göstermekte ve bu gelenek, bölge insanı için bir yaşam biçimi haline gelmiştir. Atmacacıların bu alandaki deneyimleri ve gelenekleri, doğanın döngüsü ile birleşerek, hem kültürel hem de doğal bir zenginlik sunmaktadır.