Antalya'da Kanser Tedavisinde Kişiye Özel Aşıların Önemi Üzerine Değerlendirmeler Yapıldı
Antalya'da kanser tedavisinde kişiye özel aşıların gelecekte önemli bir rol oynaması bekleniyor. Memorial Antalya Hastanesi Onkoloji Bölümü'nden Prof. Dr. Ali Murat Tatlı, kanser vakalarının artışına dikkat çekerek, kişiye özel aşıların bu alandaki umut verici gelişmelerden biri olduğunu ifade etti.
Memorial Antalya Hastanesi Onkoloji Bölümü’nde görevli Prof. Dr. Ali Murat Tatlı, kanser tedavisinde son yıllarda yaşanan gelişmeler üzerine bilgiler paylaştı. 2022 verilerine göre dünya genelinde her yıl yaklaşık 20 milyon yeni kanser vakası kaydedildiğini belirten Tatlı, bu vakaların yarısında ölüm oranlarının yüksek olduğunu vurguladı. Türkiye'de ise yıllık ortalama 240 bin yeni kanser vakası görülmekte ve bu vakaların yaklaşık 130 bininde ölüm gerçekleşmektedir. Son 5 yılda Türkiye'de kanser yükünün 700 bine yakın birikmiş hasta popülasyonu oluşturduğunu açıkladı.
Kanser Türleri ve İstatistikler
Dünya genelinde erkeklerde en sık akciğer kanseri, kadınlarda ise meme kanseri gözlemlenmektedir. Türkiye’de ise erkeklerde akciğer kanseri ilk sırada yer alırken, prostat kanseri ve kolorektal kanser izlemektedir. Kadınlarda en yaygın olan meme kanserinin ardından tiroid ve kolorektal kanser gelmektedir. Her iki cins için değerlendirildiğinde, akciğer kanseri en yüksek ölüm oranına sahip tümördür.
Yeni Dönem: Kanser Aşıları
Prof. Dr. Tatlı, kanser tedavisinde önemli gelişmelerin yaşandığını ve moleküler testler ile akıllı ilaçların yanı sıra immünoterapinin de devreye girdiğini belirtti. Teknolojinin ve bilimin ilerlemesiyle bazı mutasyonların hedeflenebilir hale geldiğini ifade eden Tatlı, kanser aşılarının son yıllarda yeni bir çığır açtığını söyledi. Ancak, kanser aşılarının toplumda sıkça yanlış anlaşıldığını da vurguladı.
Kişiye özel kanser aşılarının aktif kanser tedavisine yönelik olduğunu belirten Tatlı, kanserin hücrelerin genetik yapısındaki mutasyonlarla ortaya çıktığını ve bu hücrelerin farklı antijenler taşıdığını belirtti. Bu antijenlerin bağışıklık sistemi tarafından düşman olarak algılandığını ifade eden Tatlı, kanser aşılarıyla immünoterapinin eksik kaldığı noktaların tamamlanmasının hedeflendiğini açıkladı.
Yapay Zeka ile Kişiye Özel Antijenler
Yapay zeka destekli yöntemler sayesinde kişiye özel antijenlerin tespit edilebildiğini aktaran Tatlı, bu aşıların genellikle immünoterapilerle kombine edildiğini ve hem ileri evre hastalıkta hem de ameliyat sonrası koruyucu dönemde kullanılabildiğini ifade etti.
Erken Faz Çalışmaları
Lynch sendromu gibi yüksek riskli durumlara yönelik yürütülen aşı çalışmalarında önemli sonuçlar elde edildiğini belirten Tatlı, bunların rutin kullanıma girmesi için faz 1 ve faz 2 çalışmalarının devam ettiğini kaydetti. Erken faz çalışmalarının, immünoterapiden fayda görmeyen hastalarda bile bağışıklık sistemini güçlendirdiğini gözlemlediklerini söyledi.
Özel Aşı Seçenekleri
Prof. Dr. Tatlı, kanserde henüz yüzde yüz çözümden bahsetmenin mümkün olmadığını, ancak her kanser türü ve her hasta için özel bir aşı seçeneği oluşturulabileceğini belirtti. İlk aşama çalışmalarında her hastaya özel bir aşı platformu geliştirilmesinin mümkün olduğunu ifade eden Tatlı, genetik analizlerin yaygınlaşmasıyla bu sürecin daha da kolaylaşacağını vurguladı.
Kanserden Korunma Yöntemleri
Kanserden korunmanın temelinde yaşam tarzının büyük önem taşıdığını belirten Tatlı, bağışıklık sisteminin güçlü tutulması gerektiğine dikkat çekti. Sigara ve tütün ürünlerinden uzak durmak, obeziteyle mücadele etmek, düzenli fiziksel aktivite yapmak, sağlıklı beslenmek ve yeterli uyku almak kanser riskini azaltan önemli faktörlerdir. Alkol tüketimi, ağız hijyeni, bağırsak mikrobiyotası ve stres yönetimi de kanser riskini etkileyen unsurlar arasında yer almaktadır.
Sonuç olarak, sağlıklı bir yaşam tarzı benimsemek kanserden korunmada etkili bir yöntem olarak öne çıkmaktadır. Yaşam tarzımızı dengeli hale getirdiğimizde, kanserden korunma şansımız artmaktadır.