Kastamonu Daday'da Her Duvar Tarihi Tapınağın Taşlarıyla Süsleniyor

Kastamonu’nun Daday ilçesine bağlı Aktaştekke köyü Meyre Mahallesi sınırlarında yer alan Roma dönemine ait tapınağın kalıntıları, bölge tarihine ışık tutuyor. Kastamonu Müze Müdürlüğü bahçesinde sergilenen kitabeye göre, tapınak Roma'nın en önemli imparatorlarından biri olan Caracalla zamanında, Rahip Gaios tarafından inşa edilmeye başlanmış ve oğlu Aleksandros (İskender) tarafından M.S. 279 yılında tamamlanmıştır. Yaklaşık 1.750 yıllık bir geçmişe sahip olan bu tapınaktan günümüze ulaşan taşların büyük bir kısmı, köydeki evlerin duvarlarını süslüyor; birçok evin duvarında ve temelinde tapınağa ait işlemeli taşlar dikkat çekiyor. Bu kabartmalı taşlar, köyü ziyaret edenlerin ilgisini çekiyor.

Tarihin İzleri

Kastamonu Üniversitesi Araç Rafet Vergili Meslek Yüksekokulu Öğretim Görevlisi Hikmet Haberal, "Zonguldak’tan Sinop’a uzanan Paflagonya Rotası Projemizle bu toprakların sadece doğasını değil, saklı kalmış tarihini de gün yüzüne çıkarıyoruz. Bulunduğumuz alan, bölgenin en gizemli arkeolojik hazinelerinden biri olan Meyre Mabedidir. Bu yapı, sıradan bir kalıntı değildir; temelleri Roma İmparatoru Caracalla döneminde atılmıştır. Kitabelerden edindiğimiz bilgilere göre, yapımına Rahip Gaios başlamış, ancak tamamlamak oğlu Markos Aurellios Alexandros’a nasip olmuştur. M.S. 279 yılında bu yapının tamamlanması büyük bir başarıdır. Burada asıl dikkat çekici olan isim ise Airmios’tur. Airmios ve ailesi, Bitinya ve Pontus eyaletlerinde söz sahibi olacak kadar güçlü, hatta Karadeniz’in ticaret merkezi Amasra’nın yönetimini üstlenebilecek kadar nüfuzlu bir hanedandır. Bu mabet, Daday ile Amasra arasındaki kadim siyasi bağın en somut kanıtıdır" dedi.

Zeus’un Yerel Tasviri

Yapının, Zeus Bonitenos Tapınağı olarak tarihte yer aldığını belirten Haberal, "Bonitenos sıfatı çok önemlidir. Çünkü, bu Zeus’un sadece klasik bir tasviri değil, yerel inançlarla harmanlanmış bir halidir. Mimari parçalarda sıkça gördüğümüz boğa başlı rozetler, yerel gücü ve bereketi simgeler" şeklinde konuştu.

Taşların Kullanımı

Bölgenin 2007 yılında sit alanı olarak ilan edildiğini ifade eden Haberal, "Kazı çalışmaları başlatılmış, ancak o günden sonra buraya da dokunulmamıştır. Turizmciler olarak burayı Paflagonya Rotası olarak kabul ediyoruz. Zaten Antik Çağ’da da Paflagonya Rotası olarak geçmektedir. Zonguldak’tan başlayıp Sinop’a kadar giden güzergahta rotalama çalışmaları yapıyoruz. Meyre kalıntılarını görünce burayı kültür ve tarih rotamıza ekledik. Ne yazık ki buradaki tarihin adeta yok oluşuna tanık olmaktayız. Buradaki taşlar, ahırlarda, evlerin duvarlarında, çeşmelerde kullanılmıştır. Bu tarihi kalıntıların kaybolmadan kazı çalışmalarına devam edilip, ülke turizmine kazandırılması ve gelecek nesillere bırakılması büyük önem arz ediyor" şeklinde görüş bildirdi.

Mabedin Durumu

Aktaştekke köyü muhtarı Mustafa Çetin ise mabetten geriye yalnızca temelinin kaldığını belirterek, "Mabedin üst yapısı zamanımıza kadar tahrip edilmiş, maalesef temel kalıntıları ve güç yetmeyen taşlar kalmış. Diğer taşlar köyde ev, ahır, çeşme, samanlık gibi yapılarda kullanılmıştır. Günümüze kadar gelen şekli bu şekildedir. 2007 yılında Müze Müdürlüğümüz tarafından burada kazı çalışması yapılmıştır" şeklinde ifade etti.