İstanbul'da Garanti BBVA ve TURMEPA, deniz çayırlarının korunmasına yönelik projelerini duyurdu.

Garanti BBVA, DenizTemiz Derneği/TURMEPA iş birliğiyle 2021 yılından bu yana yürüttüğü Mavi Nefes Projesi aracılığıyla deniz çayırlarının korunmasına yönelik çabalarını ve elde edilen başarıları 1 Mart Dünya Deniz Çayırları Günü vesilesiyle duyurdu. Proje, denizlerin oksijen üretiminde, karbon tutumunda ve biyolojik çeşitliliğin sürdürülmesinde kritik bir öneme sahip olan deniz çayırlarını korumaya odaklanıyor.

Proje kapsamında Fethiye-Göcek, Marmara Denizi Prens Adaları ve Saros bölgelerinde deniz çayırları üzerine çalışmalar devam ediyor. Fethiye-Göcek Özel Çevre Koruma Bölgesi’nde yürütülen projelerle bugüne kadar 14 bin deniz çayırı fidesi ekildi. Bu ekim alanlarında canlılık oranı ise yüzde 70’in üzerinde seyretmekte. 2025 yılında Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın koordinasyonunda gerçekleştirilen çalışmalarla Göcek’te 14 bin deniz çayırı ekimi işaret şamandıralarıyla "oksijen üretim noktası" olarak koruma altına alındı.

Mavi Nefes Marmara Denizi İyileştirme Projesi çerçevesinde, Marmara Denizi’nin en hassas bölgelerinden biri olan Prens Adaları çevresinde müsilajın deniz altı habitatları üzerindeki etkilerini azaltmaya yönelik saha çalışmaları başlatıldı. Geliştirilen yenilikçi temizleme tekniği ile Marmara Denizi’nin ekolojik dayanıklılığını artırmaya yönelik bilim temelli çözümler üretme hedefleniyor. Bu bağlamda, Venturi sistemiyle çalışan yenilikçi temizleme cihazı sahada test ediliyor. Hava basıncı kullanılarak müsilaj, mercanlar ve deniz çayırları gibi hassas canlıların üzerinden zarar vermeden uzaklaştırılıyor.

Deniz çayırları, yalnızca oksijen üretiminin yanı sıra atmosferdeki karbonu tutarak iklim değişikliğiyle mücadelede önemli bir rol oynamaktadır. Bir kilometrekare deniz çayırı, ortalama 1.000 insanın yıllık oksijen ihtiyacını karşılayabiliyor. Ayrıca, deniz canlıları için yaşam alanı sağlayarak dalga enerjisini azaltıyor ve kıyı erozyonunu önlüyor. Deniz çayırları, sediment tabakalarında geçmiş yüzyılların izlerini saklayarak ekosistemin hafızasını oluşturuyor.

Göcek’te yapılan bilimsel araştırmalar, Türkiye deniz araştırmaları açısından önemli bir kilometre taşını temsil ediyor. Geçtiğimiz yıl Kızılada açıklarında tespit edilen bir deniz çayırının yaklaşık 2.000 yaşında olduğunun belirlenmesi, Türkiye’de bu alanda gerçekleştirilen ilk yaş tayini çalışması olarak kaydedildi.

Garanti BBVA Genel Müdürü Mahmut Akten, 1 Mart Dünya Deniz Çayırları Günü dolayısıyla yaptığı açıklamada, "Deniz çayırları, denizlerin ve gezegenimizin geleceği açısından kritik öneme sahip doğal kaynaklardır. Mavi Nefes Projesi ile denizlerimizin yüzeyi kadar deniz altı yaşamını da korumayı amaçlıyoruz. Göcek’te 14 bine ulaşan deniz çayırı ekimi, kalıcı etki oluşturma kararlılığımızın bir yansımasıdır. Şu anda 20 bin deniz çayırına ulaşmayı hedefliyoruz" dedi.

TURMEPA Yönetim Kurulu Başkanı Şadan Kaptanoğlu ise, "Deniz çayırları, deniz ekosisteminin temelini oluşturan ve iklim krizine karşı en güçlü doğal müttefiklerimizden biridir. Mavi Nefes Projesi ile yürüttüğümüz çalışmalar sayesinde gelecek nesillere sağlıklı denizler bırakmayı amaçlıyoruz" diyerek projenin önemine vurgu yaptı.

Mavi Nefes Projesi, 2021 yılında Marmara Denizi’ndeki müsilaj krizine yanıt olarak doğmuş olup, deniz altı yaşamını onaran bilimsel ve uzun vadeli çözümler üretmeyi hedefliyor. Proje, Marmara’dan Göcek’e, Saros Körfezi’nden Van Gölü’ne kadar uzanan kapsamlı çalışmalarıyla deniz ekosistemine kalıcı fayda sağlamayı amaçlıyor.