Çanakkale'de 1915 yılına ait sağlık raporu, savaşın acı gerçeklerini gözler önüne seriyor.
Çanakkale'de 1915 yılına ait bir sağlık raporu, savaşın cephedeki kayıplarını detaylı bir şekilde ortaya koyuyor. Bu belge, tıp tarihi açısından eşsiz bir öneme sahip.
Bilgi: Instagram'da @mersinhaber'i takip ederek anlık gelişmelerden daha hızlı haberdar olabilirsiniz.
Çanakkale Savaşları Enstitüsü tarafından yayımlanan belgede, 5’inci Ordu komutası altında yer alan 3’üncü Kolordu’nun savaş sırasında yaşadığı kayıplar ayrıntılı istatistiklerle sunuluyor. 30 Kasım 1915 tarihinde, 3’üncü Kolordu ve Şimal Grubu Başhekimi Ali Rıza tarafından hazırlanan bu rapor, bugüne kadar yayımlanan en kapsamlı istatistikleri içeriyor. Belge, 25 Nisan ile 28 Kasım 1915 tarihleri arasında 41 bin 471 yaralının hastanelere sevk edildiğini gösteriyor. Çanakkale Savaşları Enstitüsü Müdürü Utkan Emre Er, bu belgenin tıp tarihi ve istatistik bilimi açısından büyük bir değer taşıdığını ifade etti.
Utkan Emre Er, daha önce muharebelere dair çeşitli zayiat tablolarının yayımlandığını ancak bu kadar sistemli bir sağlık kaydı içeren bir belgenin ilk kez ortaya çıktığını belirtti. "Bu belge, Çanakkale muharebeleri üzerine yapılan çalışmalara yeni bir perspektif sunuyor. 3’üncü Kolordu'nun savunduğu bölgelerdeki tüm büyük muharebelerin istatistiklerini içermekte," dedi. Belgenin önemi, savaşın en kritik dönemini ele alması ve sistemli bir tedavi sürecinin kaydedilmiş olmasıdır. Bu da sadece askerî tarih için değil, istatistik bilimi açısından da büyük bir değer taşımaktadır.
Er, cephe gerisindeki sağlık yapılandırmasının Osmanlı ordusu tarafından ne kadar iyi yönetildiğine de dikkat çekti. "Bu kolordunun savunduğu alandan 41 bin 471 yaralı toplanarak hastanelere sevk edildi. 40 binden fazla askerimiz tedavi için hastanelere taşındı ve bu süreçte 2 bin 549 askerimiz hayatını kaybetti. Bu durum, savaşın sadece çatışma alanlarında değil, hastane çadırlarında da sürdüğünü gösteriyor," dedi. Ayrıca, Çanakkale merkezinin yanı sıra Lapseki, Biga ve Ezine gibi yerlerde de sağlık tesislerinin bulunduğunu vurguladı.
Raporda yer alan yaralanma çeşitliliği, muharebe alanlarının coğrafi yapısıyla da bağlantılı. Gelibolu Yarımadası'nın çıkarma noktaları, Müttefik Kuvvetlerin bombardımanına açık olduğundan, askerlerimiz yüksek sayıda bomba ve şarapnel yaralanmasına maruz kaldı. 332 askerimizin, uluslararası hukuka aykırı olan domdom kurşunlarıyla yaralandığı kayıtlara geçti. Ayrıca, 83 askerimizin süngü hücumunda yaralandığı veya şehit düştüğü bilgisi, siperlerdeki çatışmaların ne kadar acımasız olduğunu ortaya koyuyor. Çanakkale Savaşları Enstitüsü olarak, bu belgeleri gün yüzüne çıkararak kahramanlarımızın hatıralarını yaşatmaya devam edeceğiz," diye belirtti.