İstanbul Topkapı Sarayı Harem Bölümünde Cariyeler Taşlığı Ziyarete Açıldı

Topkapı Sarayı’nın Harem Bölümü’nde bulunan ‘Cariyeler Taşlığı’, Milli Saraylar Başkanlığı tarafından gerçekleştirilen kapsamlı restorasyon ve tefriş çalışmalarının ardından ziyarete açıldı. Bu alan, yapısal olarak haremin iki ana bölümüne ayrılmaktadır; 'haremde yaşayanlar' ve 'hareme hizmet edenler'. Haremde hizmet eden erkek görevliler ‘karaağalar’ olarak adlandırılırken, kadın görevliler ‘cariye’ olarak tanımlanıyor. Cariyeler, harem düzeninin ikinci halkasında yer almakta ve gündelik yaşamın sürdüğü merkezlerden biri olarak önemli bir rol üstlenmektedir.

İlk kez bütüncül bir anlatımla sergilenecek

Gezi güzergahında yer alan ancak geçmişte sınırlı erişime açık olan ‘Cariyeler Taşlığı’, restorasyon sonrası ilk kez kapsamlı bir şekilde ziyaretçilerin beğenisine sunuluyor. Yeni düzenleme ile ziyaret süresine yaklaşık 20 dakika eklenirken, mekanın mimari bütünlüğü üzerinden saray içi yaşamın tüm aşamaları okunabilir hale getirildi. Cariyeler Taşlığı, üç kadınefendi dairesi, cariyeler koğuşu, çamaşırhane, mutfak, kiler, hamam, kahve ocağı ve yardımcı birimlerden oluşan çok katmanlı bir yapıya sahiptir. Bu merkezde cariyeler, dil ve din eğitimi almanın yanı sıra adab-ı muaşeret, el sanatları gibi konularda da eğitim görmekte, ayrıca dinlenme ve eğlenme imkânı bulmaktaydılar. Cariyeler Taşlığı, Topkapı Sarayı’nın kapalı olduğu salı günleri dışında her gün 09.00-17.30 saatleri arasında, mevcut ziyaret düzeni kapsamında ek ücret alınmaksızın gezilebilecektir.

Mimari Önemi Vurgulandı

Restorasyon çalışması hakkında bilgi veren Milli Saraylar Başkanı Yasin Yıldız, "Bugün bu önemli mekanların ziyaretçiyle buluşması için buradayız. Topkapı Sarayı’nın Cariyeler Taşlığı olarak bilinen önemli bir avlusundayız. Burası gerek mimari açıdan gerek saray teşkilatında tuttuğu yer açısından oldukça önemli. Harem bölümü, Topkapı Sarayı’nın en çok merak edilen bölümü olup, burası o bölümün kalbidir" dedi. Ayrıca, padişah hanımlarının daireleri ve cariyelerin koğuşları hakkında da bilgi vererek, bu yapıların Osmanlı sarayındaki önemli işlevini vurguladı.

Restorasyonun Tarihi ve Süreci

Restorasyonu yapılan mekanın 17’inci yüzyılın sonuna ait olduğunu belirten Yasin Yıldız, "Bu bölgede sergilenen taşınabilir eserler, burada uygulanan eğitimler ve ritüeller hakkında ciddi bilgiler sunmaktadır. Cariyeler Taşlığı’ndaki yapılar, 17’inci yüzyılın sonuna aittir ve bu yönüyle oldukça önemlidir. Geçtiğimiz yıl, aynı döneme ait Kara Ağalar Taşlığı da ziyaretçilere açılmıştı" şeklinde konuştu.

İki Yılda Tamamlanan Çalışmalar

Restorasyon çalışmasının 6 yıl sürdüğünü ifade eden Yasin Yıldız, "Bu mekanlar, Topkapı Sarayı Harem’inin daha önce hiç görülmemiş alanları ve özgün yapıları. 2020 yılında başlayan restorasyon süreci, mimari restorasyonları da kapsıyor. Yaklaşık 350 yıllık binaların onarımı gerçekleştirildi" dedi.

Osmanlı Sanatının Eşsiz Örnekleri

Onarımı yapılan bölümde Osmanlı çini sanatının önemli örnekleri bulunduğunu dile getiren Yasin Yıldız, "Kadın efendiler dairelerinde, padişah eşlerinin dairelerinde muazzam çini eserleri sergileniyor. Ayrıca, vitraylar ve erken dönem kalem işlerinin muazzam örnekleri de burada yer almakta. Ancak hizmete yönelik bölümlerde, mimari yapının daha kuvvetli fakat süslemenin daha az olduğu mekanlar da mevcuttur. Bu süreç, oldukça öğretici bir restorasyon süreci olarak meslektaşlarımızla gerçekleştirilmiştir" şeklinde açıklamada bulundu.

Taşınabilir Eserler Ziyaretçilerle Buluşuyor

Restorasyon sonrası 700 parçadan oluşan taşınabilir eserlerin sergilendiğini belirten Yasin Yıldız, "Bu eserler, koleksiyonlara ait olup, konservasyon ve restorasyonları tamamlandıktan sonra ziyaretçilerle buluşturulacaktır. Cariyeler bölgesi, bir okul niteliğinde, burada seçilmiş cariyelerin eğitim süreçlerinin yansımalarını gösteren eserleri de taşınabilir olarak sergilemekteyiz" ifadelerini kullandı.