Rize'de 40 Yıldır Şemsiye Tamiri Yapan Orhan Tarlacı, Bu Mesleği Yaşatmaya Devam Ediyor
Rize'de şemsiye tamiri yapan Orhan Tarlacı, 40 yıldır babasından öğrendiği mesleği sürdürmektedir. Tarlacı, Artvin'den İstanbul'a kadar birçok yerden bozuk şemsiye almaktadır.
Rize, Türkiye’nin en fazla yağış alan şehirlerinden biri olarak, günlük yaşamda şemsiyenin önemli bir yer tuttuğu bir kenttir. Şemsiye, Rize'nin kültürünün vazgeçilmez bir simgesi olarak öne çıkarken, bu alandaki mesleklerin de giderek unutulmaya yüz tuttuğu görülmektedir. 61 yaşındaki Orhan Tarlacı, Rize merkezdeki dükkanında 40 yıldan fazladır şemsiye tamirciliği yapmaktadır. İlk olarak çocuk yaşta çinko oluk ve lehim işleriyle başlayan Tarlacı, zamanla bu işlerle şemsiye tamirini birleştirerek kendine özgü bir meslek edindi. Bugün, Rize’de bu işi yapan tek usta olarak tanınan Tarlacı, Artvin'den Trabzon'a kadar birçok bölgeden tamir için şemsiye kabul etmektedir. Hatta, yaz aylarında İstanbul'daki Rizeliler bile bozuk şemsiyelerini Rize’ye getirerek tamir ettiriyor.
Babasından Öğrendiği Mesleği Yaşatıyor
Orhan Tarlacı, çocukluğundan beri çinko, oluk ve lehim işleriyle meşgul olduğunu belirterek, bu mesleğin aile geleneği olduğunu ifade etti. Tarlacı, "Bu bizim dede mesleğimiz. Dededen, babadan bize kadar geldi. Önceleri daha çok çinko oluk işleri yapıyorduk. Ancak zamanla bu işler azaldı ve yaklaşık 40 yıldır şemsiye tamiri ile ilgileniyoruz" dedi. Geçmişte Rize’de çok sayıda şemsiye tamircisi olduğunu ancak zamanla bu mesleğin yok olmaya başladığını da dile getirdi. Tarlacı, "Şu anda Rize’de sadece ben varım. Eskiden Bakırcılar Sokağı’nda bir sürü usta vardı, ama zamanla hepsi vefat etti" diye konuştu.
İstanbul'dan Dahi Şemsiye Getiriliyor
Tarlacı, şemsiye tamirinin giderek azaldığını ve bu mesleği sürdürmenin zorlaştığını belirtti. "Ben 40 yıldır bu işi yapıyorum. Babamdan öğrendim. Şu an Karadeniz'de şemsiye tamircisi yok gibi. Hopa’dan Trabzon’a kadar insanlar bana şemsiye getiriyor. Hatta İstanbul'dan bile getiriyorlar" ifadelerini kullandı. Rize’de yaşayanlar, hava durumuna bakmadan dışarı çıkarken şemsiyelerini yanlarına almaktadır. Tarlacı, "Burada insanlar şemsiyesiz dışarı çıkmaz. Hava açık olsa bile yağmur aniden gelebilir" dedi.
Emekli Olmasına Rağmen İşine Devam Ediyor
Orhan Tarlacı, emekli olduğunu ancak şemsiye tamirciliğini severek yaptığını ifade etti. "Ben emekliyim ama bu işi geçim kaynağı olarak yapmıyorum, harçlığımı çıkarıyorum. Ancak sadece şemsiye tamiriyle geçinmek zor" dedi. Ayrıca, günümüzde şemsiyelerin kalitesiz olduğunu belirten Tarlacı, "Eskiden şemsiyeler daha kaliteliydi. Şimdiki şemsiyeler hemen kırılıyor" şeklinde konuştu.
Şemsiye Tamiri ve Müşterilerin Desteği
Şemsiyelerin pahalanmasıyla birlikte tamir işine olan ilginin arttığını ifade eden Tarlacı, özellikle kadın müşterilerin büyük bir destek sağladığını belirtti. "Şimdi insanlar 350-400 liralık şemsiyelerini çöpe atmak istemiyorlar, getirip tamir ettiriyorlar" dedi. Tarlacı, şemsiye tamirinin sabır isteyen bir iş olduğunu ve işini severek yaptığını da vurguladı. Müşterileri tarafından sık sık dua aldığını ve mesleğin kaybolmasından endişe duyulduğunu belirtti. "Bu işi bırakmam için çok dua ediyorlar" dedi.
Gelecek Hakkında Belirsizlik
Gençlerin bu mesleğe ilgi göstermediğini ifade eden Tarlacı, "Bugünkü gençler bu işe yanaşmıyor. Çırak yetişmiyor" dedi. Yıllardır aynı dükkanda şemsiye tamiri yaparak mesleğini sürdüren Orhan Tarlacı, Rize'de hem insanların şemsiyelerini hem de kaybolmaya yüz tutmuş bir zanaati ayakta tutmaya devam etmektedir.