Ankara'da Milli İstihbarat Akademisi'nden Avrupa Birliği’nin Ticaret Stratejisi Analizi Yayınlandı

Milli İstihbarat Akademisi (MİA), "Avrupa Birliği’nin Serbest Ticaret Stratejisi ve Türkiye" başlıklı bir analiz yayımladı. Bu analizde, Avrupa Birliği’nin (AB) son dönemde uyguladığı serbest ticaret stratejisinin, yalnızca ekonomik hedeflerle sınırlı kalmayıp, jeopolitik ve stratejik amaçlar taşıdığı ifade edildi.

Analizde, AB’nin 2026 yılının ilk çeyreğinde MERCOSUR, Hindistan ve Avustralya ile imzaladığı önemli serbest ticaret anlaşmalarına dikkat çekilerek, bu anlaşmaların sadece ticaret hacmini artırmakla kalmayıp, aynı zamanda AB’nin küresel etki alanını genişletmeyi hedeflediği vurgulandı.

Stratejik Araç Olarak STA'lar

Analizde, yeni nesil serbest ticaret anlaşmalarının ticaret, düzenlemeler ve sürdürülebilirlik üzerine inşa edildiği belirtilerek, "AB, yaptığı anlaşmalarla birlikte jeopolitik etki alanını genişletmeyi ve stratejik kapasite ile yeteneklerini geliştirmeyi amaçlamaktadır" değerlendirmesi yer aldı.

AB-Hindistan anlaşmasının, yaklaşık 2 milyar nüfusu ve 27 trilyon dolarlık ekonomik büyüklüğü kapsadığı ifade edilen analizde, bu anlaşmanın dünya gayrisafi milli hasılasının yaklaşık yüzde 25’ini temsil eden bir ekonomik ortaklık oluşturacağı kaydedildi.

Analizde ayrıca, AB ile Hindistan arasında imzalanan serbest ticaret anlaşmasının yanı sıra savunma iş birliği mutabakatının da bulunduğu, bu durumun ticaret anlaşmalarının güvenlik ve strateji boyutlarıyla birlikte ele alındığını gösterdiği vurgulandı.

Gümrük Birliği Üzerine Vurgu

MİA analizinde, Türkiye açısından en kritik konunun, 1996'dan bu yana yürürlükte olan Gümrük Birliği’nin güncellenmesi olduğu ifade edildi. Mevcut yapının Türkiye için asimetrik sonuçlar doğurduğu belirtilirken, AB’nin üçüncü ülkelerle yaptığı serbest ticaret anlaşmalarının Türkiye pazarını bu ülkelere açarken, Türkiye’nin aynı avantajlardan yararlanamadığı kaydedildi. "Hindistan menşeli bazı ürünler Türkiye pazarına gümrüksüz girerken, Türk ürünleri Hindistan pazarına aynı rahatlıkla girememektedir" değerlendirmesi yapıldı.

Rekabet Baskısı Uyarısı

Analizde, AB-Hindistan serbest ticaret anlaşmasının yürürlüğe girmesiyle Türkiye’nin otomotiv, makine ve teçhizat, kimya, tekstil ve tarım sektörlerinde yoğun bir rekabet baskısıyla karşılaşabileceği ifade edildi. Hindistan’ın düşük maliyetli üretim avantajının, AB pazarında Türk firmalarının rekabet gücünü olumsuz etkileyebileceği belirtildi.

Türkiye’nin Avrupa pazarındaki güçlü konumunu koruyabilmesi için Gümrük Birliği’nin güncellenmesi gerektiği, dijital ekonomi ve hizmetler alanında yeni açılımlar yapılması gerektiği vurgulandı. Ayrıca, Türkiye’nin ticaret politikasında daha proaktif ve çok boyutlu bir yaklaşım benimsemesinin önemi belirtildi.

Kendi Stratejisini Geliştirmeli

Analizde, küresel ticaret sisteminin hızla değiştiği ve jeopolitik rekabetin arttığı bir dönemde Türkiye’nin kendi önceliklerine uygun ticaret politikaları geliştirmesi gerektiği vurgulandı. Gümrük Birliği’nin mevcut haliyle sürdürülebilir olmadığı ifade edilerek, Türkiye’nin hem AB ile ilişkilerini yeniden tanımlaması hem de üçüncü ülkelerle daha proaktif ticaret ve yatırım stratejileri geliştirmesi gerektiği belirtildi. Yeni nesil serbest ticaret anlaşmalarının yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda jeopolitik ve jeostratejik bir nitelik taşıdığı ifade edildi.