İstanbul'da Hanehalkı Bütçe Araştırması Sonuçlarına Göre Kira Harcamaları Yüzde 29,3 ile En Yüksek Payı Aldı

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yapılan Hanehalkı Bütçe Araştırması'nın 2025 yılı sonuçlarına göre, hanehalklarının tüketim harcamaları arasında en yüksek payı konut ve kira harcamaları aldı. Yüzde 29,3 ile konut ve kira harcamaları, tüm harcamalar içinde en yüksek orana sahip olurken, ikinci sırayı yüzde 20,5 ile ulaştırma harcamaları, üçüncü sırayı ise yüzde 17,3 ile gıda ve alkolsüz içecekler harcamaları izledi.

Toplam tüketim harcamalarında en düşük payı alan harcama türleri arasında ise yüzde 0,8 ile sigorta ve finansal hizmetler, yüzde 1,8 ile eğitim hizmetleri ve yüzde 2,2 ile sağlık harcamaları yer aldı.

Gelir seviyesine göre yapılan değerlendirmelere göre, yüksek gelirli haneler ulaşım harcamalarına düşük gelirli hanelere kıyasla yaklaşık üç kat daha fazla pay ayırdı. Gelir gruplarının yüzde 20'lik dilimleri itibarıyla yapılan incelemelerde, en yüksek gelir grubunda yer alan haneler, ulaştırma harcamalarına yüzde 25, konut ve kira harcamalarına yüzde 25,7 ve gıda harcamalarına yüzde 12,4 oranında bütçe ayırdığı görüldü.

En düşük gelir grubunda bulunan haneler ise konut ve kira harcamalarına yüzde 38,7, gıda harcamalarına yüzde 29,2 ve ulaştırma harcamalarına yüzde 8,6 oranında pay ayırdı. Bu durum, gelir seviyesinin harcama kalıplarını önemli ölçüde etkilediğini gösteriyor.

Temel gelir kaynağına göre yapılan analizlerde, maaş, ücret veya yevmiye geliri olan haneler, konut ve kira harcamalarına yüzde 26,4, gıda harcamalarına yüzde 16 ve ulaştırma harcamalarına yüzde 21,9 oranında bütçe ayırdı. Diğer yandan, müteşebbis geliri olan hanelerin konut ve kira harcamalarına ayırdığı pay ise yüzde 25,5 oldu.

Tek kişilik haneler, konut ve kira harcamalarına kalabalık hanelere göre bir buçuk kat daha fazla pay ayırdı. Hanehalkı büyüklüğüne göre yapılan analizde, tek kişilik hanelerin konut ve kira harcamalarına ayırdığı bütçe oranı yüzde 41 olarak belirlenirken, gıda harcamalarına yüzde 14,3 ve ulaştırma harcamalarına yüzde 14,4 pay ayırdığı tespit edildi.

Hanehalkı büyüklüğü 6 ve daha fazla kişi olan haneler ise gıda harcamalarına yüzde 23,7, konut ve kira harcamalarına yüzde 24,4 ve ulaştırma harcamalarına yüzde 18,1 oranında bütçe ayırdı. Bu veriler, hanehalkı büyüklüğünün harcama alışkanlıkları üzerinde önemli bir etkisi olduğunu göstermektedir.

Son olarak, hanehalkları tarafından en fazla israf edilen gıda grupları arasında taze meyve ve sebzelerin en büyük payı yüzde 39,7 ile aldığı, bunu yüzde 32,5 ile ekmek ve yüzde 15,1 ile süt ve süt ürünlerinin izlediği kaydedildi. Bu durum, gıda israfının önlenmesi adına dikkat edilmesi gereken bir konu olduğunu ortaya koyuyor.