Zonguldak'taki Ortaokul Öğrencileri, Hava Kirliliğine Çözüm Olacak Sokak Lambası Geliştirdi.

Zonguldak'ta İbrahim Fikri Anıl Ortaokulu'nda eğitim alan İFA Teknoloji Kulübü öğrencileri, hava kirliliği sorununa çözüm bulmak amacıyla, sokak lambalarına entegre edilebilecek bir hava temizleme sistemi geliştirdi. Projeye Fen Bilimleri Öğretmeni Murat Kara öncülük etti. Öğrenciler Yusuf Doruk, Deha Eren Örenli, Atabey Arın Kesik ve Bade Angın, bu yenilikçi tasarımlarıyla dikkat çektiler.

Projenin danışmanlığını üstlenen Fen Bilimleri Öğretmeni Murat Kara, öğrencilerin sürecin her aşamasında aktif rol aldığını belirtti. Kara, öğrencilerin projenin her aşamasında doğrudan yer aldığını, zorlandıkları durumlarda öğretmenlerin destek sağladığını ifade etti. Öğrencilerin bu süreçte problem çözme becerilerini geliştirdiğini vurgularken, projenin uluslararası bir sergiye katılma fırsatı sunduğunu ve bu sayede öğrencilerin farklı kültürlerden gelen akranlarıyla iletişim kurarak dünya görüşlerini genişleteceklerini belirtti.

Hava Kirliliği İstatistikleri

Projenin çıkış noktasını ve 5 aylık hazırlık sürecini aktaran 8. sınıf öğrencisi Yusuf Doruk, Zonguldak’taki hava kirliliği istatistiklerinden yola çıktıklarını vurguladı. Doruk, "Projemizi belirlemeden önce sorunumuzu bulduk. Sorunumuz Zonguldak’taki hava kirliliğiydi. Dünya Sağlık Örgütü’nün verilerine göre uzun vadede hava kirliliği değeri 5 mikrogram/metreküp, kısa vadede ise 15 mikrogram/metreküptü. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın verilerine göre ise Zonguldak’ta bu oran 61 mikrogram/metreküptü. Yani olması gereken yasal sınırın 12 katı. Bunu en ekonomik ve hızlı bir şekilde çözmek için sokak lambalarına entegre etmeye karar verdik." dedi.

Sensörlü ve Hibrit Enerjili Tasarım

Projenin teknik detaylarını paylaşan 8. sınıf öğrencisi Deha Eren Örenli, sokak lambalarının otonom birer filtreleme cihazına dönüştüğünü söyledi. Örenli, "Bu proje birçok fonksiyon içeriyor. İlk olarak ışık fonksiyonundan bahsedeyim. Burada bir foto direnç kullanıyoruz. Foto direnç ışığı alıp dirence çeviriyor ve buna göre kullanım sağlıyor. Güneş varken ışıkları kapatıyor, güneş yoksa açıyor. Böylece enerji tasarrufu sağlıyoruz. Projemiz hibrit enerjilidir, ilk olarak güneş enerjisi kullanıyor. Güneş enerjisi depolandıktan sonra, uzun süre bulutlu havalarda şehir elektriğine geçiyor. Ayrıca sistemin alt kısmında bir gaz sensörü bulunuyor ve bu sensör her saniye havayı ölçerek kirli olduğu durumlarda veriyi alıp Arduino karta iletir. Arduino kartı röleyi açar ve fanı çalıştırarak hava sirkülasyonu sağlar." şeklinde konuştu.

Karbon Fiber ile Gazları Tutma

Okulun 6. sınıf öğrencisi Atabey Arın Kesik, deneme aşamasında karşılaştıkları sorunları ve karbon fiber ile çözüm bulma sürecini şöyle anlattı: "Havayı yeterince temizleyememiştik. Hepa filtremiz bazı zehirli gazları tutamıyordu, örneğin sigara dumanı gibi. Bu nedenle projeye karbon fiber ekledik, böylece sigara dumanı gibi gazları tutabiliyoruz."

Hedef Temiz Hava Koridorları

Projenin saha uygulamalarında stratejik noktalar belirlediklerini ifade eden 6. sınıf öğrencisi Bade Angın, "Hava kirliliğini azaltmak için projemiz 4x4 metrekarelik bir alanı temizliyor. Çatalağzı termik santralleri bölgesinde uygulama yapmayı planlıyoruz. Hava kirliliğinin fazla olduğu alanlarda 8 metre, az olduğu yerlerde ise 15 metre arayla sokak lambası sistemini kurmayı hedefliyoruz. Böylece insanlara temiz hava koridorları oluşturmayı amaçlıyoruz." dedi.