Kazakistan Cumhurbaşkanı Tokayev, Yeni Anayasa ile Ülkenin Tarihinde Yeni Bir Dönem Başladığını Açıkladı.

Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, 15 Mart’ta gerçekleştirilen referandumda kabul edilen yeni anayasanın bugün yürürlüğe girmesi vesilesiyle bir mesaj yayımladı. Tokayev, halka hitaben yaptığı konuşmada, "Bugün, egemen Kazakistan tarihinin yeni bir dönemine adım atıyoruz" dedi. Ülkenin istikrarlı ilerleme, siyasi ve ekonomik reformlar ile kapsamlı modernleşme sürecine girdiğini belirtti. Tokayev, 15 Mart'taki referandumun, halkın gelecek yıllardaki gelişim yönünü belirleyen tarihi bir tercih olduğunu vurguladı.

Cumhurbaşkanı Tokayev, anayasanın halkın iradesini yansıttığını ve bu temele dayanarak belirledikleri hedeflere ulaşacaklarına inandığını ifade etti. Toplumda hukuk, düzen, çalışkanlık, ilerleme ve doğa sevgisi gibi değerlerin hakim kılınacağını söyledi.

Yeni Anayasa ile Getirilen Değişiklikler

Kazakistan'da 15 Mart'taki referandumda seçmenlerin %88'inin destek verdiği yeni anayasa, iki meclisli parlamenter sistemden tek meclisli sisteme geçişi öngörüyor. Ayrıca cumhurbaşkanı yardımcılığı makamının oluşturulması ve insan haklarının güçlendirilmesi gibi çeşitli anayasal reformları içeriyor. Yeni sistemde, iki kanatlı parlamentonun yerine "kurultay" adı verilen tek meclisli yasama organı kurulacak. Toplam 145 sandalyeden oluşacak kurultayın milletvekilleri, nispi temsil sistemiyle 5 yıllık süre için seçilecek.

Yeni anayasa, cumhurbaşkanı yardımcılığı makamının kurulmasını da sağlıyor. Cumhurbaşkanı yardımcısı, kurultayın onayıyla cumhurbaşkanı tarafından atanacak. Cumhurbaşkanının görevden ayrılması, istifası veya görevini yerine getirememesi durumunda, yetkileri cumhurbaşkanı yardımcısına devredilecek.

Anayasa gereğince, başbakan kurultayın onayıyla cumhurbaşkanı tarafından atanacak. Kabine üyeleri ise kurultay ile istişare yapıldıktan sonra başbakan tarafından belirlenecek.

Kazakistan'daki devlet kurumları ile yerel yönetimlerde Kazakça'nın yanı sıra Rusça'nın da kullanılmasına izin verilecektir. Ancak Rusça, Kazakça ile eşit statüde değil, Kazakça'nın yanında yer alacaktır.

Yeni anayasa aynı zamanda ulusal diyalog platformu olarak halk konseyinin oluşturulmasını da öngörmektedir. Anayasa, evliliği bir erkek ile bir kadının birliği olarak tanımlamakta; ayrıca, çalışma gücüne sahip çocukların, çalışamayacak durumdaki ebeveynlerine bakma yükümlülüğünü getirmektedir. Ölüm cezası ise mutlak olarak yasaklanırken, kişisel verilerin korunması da dijital ortam dahil anayasal güvence altına alınmaktadır.