Bitlis Mutki'de Kadınların Emeğiyle Yaşatılan Asırlık Çömlekçilik Geleneği
Bitlis Mutki ilçesindeki Kavakbaşı Beldesi’nde kadınlar, yüzyıllardır süregelen çömlekçilik geleneğini özveriyle yaşatıyor. Doğal çamurdan üretilen el emeği ürünler, hem kültürel mirası geleceğe taşırken hem de aile bütçelerine katkı sağlıyor.
Atalarından miras kalan çömlekçilik mesleğini büyük bir özveriyle sürdüren Kavakbaşılı kadınlar, beldeye yakın dağ yamaçlarından erkekler tarafından getirilen özel toprakları çamur haline getirerek geleneksel yöntemlerle farklı ürünlere dönüştürüyor. Bu süreçte, kadınların el emeğiyle şekillenen güveç kapları, çanak, çömlek, küp, tandır, vazo, sürahi ve çeşitli süs eşyaları, doğal yöntemlerle kurutulup pişirilerek kullanıma hazır hale getiriliyor.
Tamamen el işçiliğiyle hazırlanan bu ürünler, dayanıklılıkları ve doğallıklarıyla yoğun ilgi görüyor. Üretilen çömlek ürünleri başta Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerindeki iller olmak üzere Türkiye’nin birçok noktasına gönderiliyor. Özellikle yemeklerin doğal lezzetini koruyan güveç kapları ve geleneksel kullanım alanına sahip tandırlar, en çok tercih edilen ürünler arasında yer alıyor.
Asırlardır devam eden çömlekçilik geleneğini yaşatan kadınlar, bir yandan kültürel mirası korurken diğer yandan ürettikleri ürünleri satarak aile ekonomilerine katkı sunuyor. Kavakbaşı Beldesi’nde 30 yıldır çanak çömlek yaparak ailesini geçindirdiğini belirten Zübeyde Dündar, "Ben 30 yıl önce bu köye gelin geldim. 15 yıl çıraklık yaptım. 15 yıldır da usta olarak çanak, çömlek yapıyorum. Kazancımız bundan geliyor, aileyi bununla geçindiriyoruz. Atalarımızdan kalan gelenekle bu işi yapıyoruz" ifadelerini kullandı.
Burhan Tapki ise, beldeye yakın dağ yamaçlarından getirdikleri özel toprakları çamura dönüştürdüklerini ve kadınlar tarafından ürünlerin yapıldığını belirterek, "Bizler dağın eteklerinden çamurları getiriyoruz, hanımlar çanak, çömlek yapıyorlar. Yaptıkları siparişleri ve ürünleri biz satıyoruz. Güveç kabı, çömlek, testi, kurdezen, tandır gibi ürünler yapılıyor" dedi.