Ankara'da RTÜK'ün Gençlerin Medya Kullanımı Araştırması Sonuçlarını Açıkladı

RTÜK tarafından yapılan bu araştırma, 15-21 yaş aralığındaki gençlerin televizyon, internet, sosyal medya ve radyo gibi medya araçlarını nasıl kullandığını ortaya koyuyor. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine uygun olarak gerçekleştirilen araştırma, 26 ilde yaşayan 7 bin 511 gençle bilgisayar destekli telefon anketi (CATI) yöntemiyle yapıldı. Bu araştırma, gençlerin dijital okuryazarlık düzeylerini de kapsıyor.

Dijital Okuryazarlık Düzeyi Yükseliyor

Araştırmanın sonuçları, gençlerin yüzde 57,2’sinin yüksek dijital okuryazarlık düzeyine sahip olduğunu gösterdi. Yüzde 28,9’unun orta, yüzde 13,9’unun ise düşük seviyede olduğu belirlendi. 2022 yılı verileriyle karşılaştırıldığında, düşük dijital okuryazarlık düzeyine sahip gençlerin oranının yüzde 35,6’dan yüzde 13,9’a gerilediği gözlemlendi.

Dijital Beceri Kullanımında Düşüklük

Araştırma kapsamında gençlerin dijital becerilerine ilişkin ilginç bulgular elde edildi. Gençlerin yalnızca yüzde 42’sinin Word, Excel ve PowerPoint gibi ofis programlarını etkin bir şekilde kullanabildiği tespit edildi. Bu durum, yapay zeka araçlarının yaygın kullanımının temel dijital beceriler üzerindeki etkisini de gösteriyor.

Dijital Ayak İzi Farkındalığı Artıyor

Gençlerin dijital ayak izi farkındalığı yüksek düzeyde bulunuyor. Araştırmaya göre, gençlerin yüzde 55,3’ü dijital ayak izine dair yüksek bir farkındalığa sahip. Ancak, önemli bir kısmının çevrim içi ortamda bıraktıkları dijital izler hakkında daha fazla bilgi edinmesi gerektiği vurgulandı.

Televizyon İzleme Alışkanlıkları Değişiyor

Gençlerin televizyon izleme sürelerinde kayda değer bir azalma gözlemlendi. 2022 yılında günlük ortalama 1 saat 40 dakika olan televizyon izleme süresi, 2025 yılında 40 dakikaya düştü. Katılımcıların yüzde 77,4’ü son bir ay içinde televizyon izlediğini belirtirken, yalnızca yüzde 10,1’i her gün televizyon izlediğini ifade etti.

İsteğe Bağlı Yayın Platformlarına İlgi Artıyor

İsteğe bağlı yayın platformlarını kullanan gençlerin oranı son bir ayda yüzde 65 olarak belirlendi. 2022 yılında bu oran yüzde 40 seviyesindeydi. Kadınların günlük ortalama izleme süresi 1 saatken, 19-21 yaş grubundaki gençler için bu süre 59 dakika olarak ölçüldü.

Radyo Dinleme Oranı Düşüyor

Radyo dinleme oranı gençler arasında azalmış durumda. Araştırmaya göre, gençlerin yalnızca yüzde 28,8’i son bir ay içinde radyo dinlediğini belirtirken, günlük radyo dinleme oranı yüzde 4,6 olarak saptandı. 2022 yılında bu oran yüzde 33,8’di.

İnternet Kullanımı Yüksek

Gençlerin internet kullanım oranı oldukça yüksek. Son bir ay içinde internet kullandığını belirtenlerin oranı yüzde 94,4 olarak kaydedildi. Günlük ortalama internet kullanım süresi kadınlarda 4 saat 37 dakika, erkeklerde ise 4 saat 50 dakika olarak ölçüldü. 19-21 yaş grubundaki gençler için bu süre 5 saat 10 dakikadır.

Yapay Zeka Kullanımı Yaygınlaşıyor

Gençlerin yapay zeka teknolojilerine olan ilgisi artıyor. Araştırma sonuçlarına göre, gençlerin yüzde 74,9’u son bir ay içerisinde yapay zeka destekli uygulamaları kullandı.

Sosyal Medya Kullanımı Yüksek

Sosyal medya kullanımı gençler arasında oldukça yaygın. Sosyal medyayı günlük kullananların oranı yüzde 70,8 iken, son bir ay içerisinde kullandığını belirtenlerin oranı yüzde 89,2 oldu. Gençlerin günlük ortalama sosyal medya kullanım süresi 3 saat 24 dakika olarak hesaplandı.

Yaş Sınırı İsteği Yükseliyor

Araştırma kapsamında gençlerin sosyal medya kullanım yaşına dair görüşleri de değerlendirildi. Gençlerin yüzde 88,1’i sosyal medya kullanımında en az 16 yaş sınırının olması gerektiğini düşünüyor.

Haber Alma Kaynakları Değişiyor

Araştırmaya göre, gençler haber almak için en çok sosyal medyayı tercih ediyor. Sosyal medya, yüzde 82,4 ile en çok tercih edilen mecra olurken, internet haber siteleri yüzde 75,6, televizyon ise yüzde 53,7 oranıyla takip edildi. Sosyal medya fenomenlerinin doğru bilgiye ulaşmada etkili olduğunu düşünen gençlerin oranı ise yüzde 47 olarak raporlandı.

Araştırmanın genel değerlendirmesi, gençlerin medya kullanım alışkanlıklarının dijitalleşme doğrultusunda önemli değişim yaşadığını, özellikle isteğe bağlı yayın platformları ve yapay zeka uygulamalarının kullanımında dikkat çekici artışlar olduğunu gösteriyor.