New York'ta BM Genel Sekreter Adayları Canlı Yayında Soruları Yanıtladı

Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres’in görev süresinin sona ermesiyle birlikte yeni Genel Sekreterlik yarışı başladı. New York’taki BM Genel Merkezi’nde düzenlenen programda, Şili’nin eski Cumhurbaşkanı Michelle Bachelet, Ekvador’un eski Dışişleri Bakanı Maria Fernanda Espinosa, UAEA Başkanı Rafael Mariano Grossi, Kosta Rikalı eski Bakan Rebeca Grynspan, Guyana BM Daimi Temsilcisi Carolyn Rodrigues-Birkett ve Senegal’in eski Cumhurbaşkanı Macky Sall katıldı. Yaklaşık 90 dakika süren yayında, Gazze, İran’daki savaş, Hürmüz Boğazı’ndaki kriz ve Rusya-Ukrayna savaşı gibi konular üzerinde duruldu.

Adayların Görüşleri

Ortadoğu’daki çatışmalar, BM’nin uluslararası barış ve güvenliği koruma yeteneğini sorgulattı. Adaylar, ABD ve İsrail’in İran ile yaşadığı gerginliğin sadece bölgesel bir sorun değil, aynı zamanda BM sisteminin etkinliğini test eden bir kriz olduğunu ifade etti. Gazze ve İran’daki çatışmaların, BM’nin barış sağlama kapasitesini zorladığı dile getirildi. Hürmüz Boğazı’ndaki gelişmelerin küresel enerji ve ticareti tehdit ettiği belirtildi, ancak Güvenlik Konseyi’nin ortak bir karar alamaması eleştirildi.

Adaylar, İran savaşının ve Hürmüz Boğazı krizinin BM’nin barışı sağlama rolünü nasıl etkilediğine dair sorulara yanıt verdiler. Adaylar, Genel Sekreter’in geri çekilmesinin çözüm getirmeyeceğini savundu. Rodrigues-Birkett, "Genel Sekreter’in yapamayacağı tek şey denememektir." diyerek diplomatik girişimlerin önemine vurgu yaptı.

BM’nin Rolü ve Reform İhtiyacı

Macky Sall, BM’nin müzakerelerin merkezinde olmadığını ve etkili bir Güvenlik Konseyi’nin gerekliliğini belirtti. Grynspan, Karadeniz Tahıl Girişimi örneğini vererek, Güvenlik Konseyi’ndeki tıkanıklığın çözüm için yeni diplomatik modellerin gerekliliğini savundu. Bachelet ise, krizin önlenemediği durumlarda bile BM’nin tüm diplomatik araçlarını kullanması gerektiğini belirtti.

Adaylardan ortak bir mesaj olarak reformun kaçınılmaz olduğu ifade edildi. Michelle Bachelet, BM’nin daha etkin hale gelmesi gerektiğini, Espinosa ise çalışma kültürünün modernleştirilmesi gerektiğini vurguladı. Rodrigues-Birkett, artan insani ihtiyaçların örgütün daha çevik olmasını zorunlu kıldığını söyledi.

Seçim Süreci

BM Güvenlik Konseyi, 30 Temmuz’da Genel Sekreter adaylarına ilişkin ilk kapalı oturumunu gerçekleştirecek. Bu oturumda adaylar, anonim olarak tercihlerini açıklayacak. Seçimlerin ardından, belirlenen aday resmi atama için BM Genel Kurulu’na sunulacak. Yeni Genel Sekreter, 1 Ocak 2027 tarihinde göreve başlayacak.