Kıbrıs'ta Yaşanan Diplomatik Gelişmeler, Rum ve Yunan Hükümetlerini Rahatsız Etti
Son günlerde Kıbrıs sorunu çerçevesinde yaşanan diplomatik hareketlilik, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ve Yunanistan hükümetleri arasında endişe yarattı. Edinilen bilgilere göre, diplomatik temasların artışı taraflar arasında bazı kaygılara neden oldu.
Rum basınında yer alan haberlere göre, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi lideri Nikos Hristodulidis’in, Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres’in adaya yapacağı ziyaret öncesinde Yunanistan Başbakanı Kyriakos Miçotakis ile görüşmek üzere Atina’ya ani bir ziyaret gerçekleştireceği bildirildi. Politis gazetesi, bu ziyaretin arka planında kritik diplomatik görüşmelerin yürütüldüğünü öne sürdü. Hristodulidis’in bu ziyareti Miçotakis’in daveti üzerine ve Guterres’in ziyareti öncesinde koordinasyon amacıyla gerçekleştirileceği belirtilse de, Atina’nın bu bilgiyi doğrulamadığı ifade edildi.
Haberde, Birleşmiş Milletler merkezinin Brüksel ile yürüttüğü temasların Türkiye-Avrupa Birliği ilişkileriyle doğrudan bağlantılı olduğu iddia edildi. BM Genel Sekreteri’nin Kıbrıs Kişisel Temsilcisi Maria Angela Holguin’in Brüksel’de Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ile, Ankara’da ise Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ile yaptığı görüşmelerin, Kıbrıs meselesinin Türkiye’nin Avrupa Birliği’nden beklentileri çerçevesinde ele alındığı yönündeki değerlendirmeleri güçlendirdiği ileri sürüldü.
Türkiye-AB İlişkilerinde Koşullar
Brüksel kaynaklarına dayandırılan haberlere göre, Türkiye-AB Gümrük Birliği’nin güncellenmesi ile Ankara’nın Avrupa Birliği’nin SAFE savunma mekanizmasına muhtemel katılımı için teknik ve siyasi düzeyde ön hazırlıkların başladığı öne sürüldü. Bu iki talebin, Kıbrıs sorununda daha yapıcı bir tutum sergilemesi için bir teşvik ya da baskı aracı olarak kullanılabileceği değerlendiriliyor. Ancak Rum yönetimi, bu durumun kendisi açısından ciddi riskler barındırdığını savunuyor. Rum tarafı, Türkiye-AB ilişkilerindeki muhtemel ilerlemenin, Türkiye’nin Kıbrıs konusundaki yükümlülükleri ve Kıbrıs sorununda somut ilerleme şartından bağımsız olarak ele alınmasını istemiyor.
Haberde ayrıca, Türkiye’nin BM Genel Sekreteri’nin yeni bir 5+1 formatındaki konferans önerisini kabul etmeye hazır göründüğü, fakat sürecin başarısız olmasının ve sorumluluğun Rum tarafına yüklenmesinin ardından Avrupa Birliği gündemindeki başlıkların askıya alınmaması için güvence aradığı iddia ediliyor. Bu tür bir durumun Hristodulidis üzerinde yeni bir siyasi baskı oluşturabileceği, müzakere sürecindeki itirazlarının siyasi irade eksikliği olarak yorumlanabileceği ifade edildi.
Yunanistan’ın Türkiye’nin SAFE programına olası katılımı konusundaki çekincelerinin devam ettiği belirtiliyor. Atina’nın bu konudaki itirazlarını sürdürdüğü ifade ediliyor.
Politis gazetesi, BM Genel Sekreteri Guterres’in 27-29 Temmuz tarihlerinde gerçekleştireceği ziyaretin öneminin arttığını, bu temaslarda Kıbrıs sorunu, Türkiye-AB Gümrük Birliği’nin güncellenmesi, Avrupa savunması ve Türk-Yunan ilişkilerinin ortak bir müzakere zemini oluşturup oluşturamayacağının değerlendirileceğini aktarıyor.
Gazeteye göre, Hristodulidis ile Miçotakis arasındaki görüşmede de bu kritik süreç öncesinde Rum ve Yunan tarafının ortak tutumunun belirlenmesi hedefleniyor.