Türkiye ve Özbekistan arasında, Ortak Stratejik Planlama Grubu'nun dördüncü toplantısı ile 4+4 Mekanizması'nın ilk toplantısı 20 Ocak'ta Ankara'da gerçekleştirilecek. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya, Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler ve Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanı İbrahim Kalın'ın katılımıyla yapılacak bu toplantılarda, ikili ilişkilerin yanı sıra savunma sanayi iş birliği, ticaret hacminin artırılması ve bölgesel gelişmeler gibi pek çok önemli gündem maddesi ele alınacak.
Edinilen bilgilere göre, Dışişleri Bakanı Fidan'ın, görüşmelerde Türkiye ile Özbekistan arasındaki siyasi ilişkilerin mükemmel düzeyde olduğunu vurgulaması bekleniyor. Bu bağlamda, ticaret, ekonomi, enerji, ulaştırma ve bağlantısallık, tarım, turizm, sağlık gibi alanlarda ikili iş birliğinin geliştirilmesi için atılabilecek adımlar üzerinde durulacak.
Bakan Fidan'ın, 2025 yılında yaklaşık 3 milyar dolara ulaşan ikili ticaret hacminin, her iki ülkenin Cumhurbaşkanları tarafından belirlenen ortak hedef doğrultusunda 5 milyar dolara çıkarılmasına yönelik çalışmaların yoğunlaştırılması gerektiğini ifade etmesi öngörülüyor. Ayrıca, Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) gibi çok taraflı platformlarda iş birliğinin güçlendirilmesinin önemine de vurgu yapılacak.
Görüşmelerde, Türkiye ile Özbekistan arasındaki askeri ve savunma sanayi iş birliği ile terörizm ve örgütlü suçlarla mücadele konularında iş birliğinin derinleştirilmesi gerektiği kaydedilecek. Bakan Fidan'ın, "Hazar Geçişli Doğu-Batı Orta Koridoru"nun işlevsel hale getirilmesi amacıyla Türkiye-Azerbaycan-Özbekistan Üçlü Bakanlar Mekanizması çerçevesindeki çalışmaların devam etmesinin elzem olduğunu belirtmesi de gündemde yer alıyor.
Toplantılarda, Afganistan ve Filistin konuları dahil olmak üzere bölgesel ve küresel gelişmeler hakkında Özbek muhataplarla bilgi alışverişinde bulunulması planlanıyor. Türkiye, Özbekistan’ın bağımsızlığını tanıyan ilk ülke olma özelliğini taşıyor ve iki ülke arasındaki ilişkiler, kardeşlik bağı temelinde gelişimini sürdürüyor.
Bu çerçevede, Türkiye ile Özbekistan arasında "kardeşlik hukukuna dayalı kapsamlı stratejik ortaklık" mekanizması kapsamında iş birliği güçleniyor. Dışişleri ve İçişleri Bakanları ile İstihbarat Başkanlarının katılımıyla oluşturulan 3+3 Mekanizması toplantısı ilk kez 11-12 Eylül 2024 tarihlerinde Taşkent'te düzenlenmişti. Bu mekanizma, Savunma Bakanlarının da dahil edilmesiyle 4+4 formatına genişletilmiştir.
Öte yandan, Orta Asya ile enerji, ulaştırma ve ticaret bağlantısının güçlendirilmesine yönelik tesis edilen Türkiye-Azerbaycan-Özbekistan Dışişleri, Ticaret ve Ulaştırma Bakanları Mekanizması da önemli bir iş birliği platformu oluşturuyor. Bu mekanizmanın son toplantısı 29 Ocak 2025'te Ankara'da yapılmıştı.
Türkiye’nin Özbekistan ile 2025 yılı ikili ticaret hacminin yaklaşık 3 milyar dolar seviyesinde gerçekleşmesi öngörülürken, 5 milyar dolarlık hedef doğrultusunda ticari iş birliğini artırmak için karşılıklı adımlar atılmaya devam ediliyor. Türkiye, Özbekistan’daki yabancı yatırım ve kredili sabit sermaye yatırımlarından yaklaşık yüzde 8,1 pay alarak en fazla yatırım yapan üçüncü ülke konumuna yükselmiştir. Özbekistan’da faaliyet gösteren yaklaşık 2 bin Türk sermayeli firma bulunmaktadır ve yatırımların büyük bölümü tekstil sektöründe yoğunlaşmaktadır.
Son dönemde Türk firmalarının gıda, seracılık, inşaat malzemeleri, enerji ve imalat sanayi gibi alanlarda yatırımlarını artırdığı ifade edilmektedir.