Van ilinde, Tahir Paşa Konağı’nın tarihi dokusunun korunarak yeniden inşa edilme süreci devam ediyor. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Mimarlık ve Tasarım Fakültesi Mimarlık Bölüm Başkanı Doç. Dr. Şahabettin Öztürk, konaktaki rekonstrüksiyon çalışmalarının yüzde 95’inin tamamlandığını ifade etti. Yaklaşık 850 metrekare kapalı alana sahip olan bu tarihi yapı, 19. yüzyılın sonlarından itibaren Osmanlı yönetici sınıfı tarafından kullanılmıştır. Geçmişte Van Valisi Tahir Paşa’nın konutu olarak bilinen bu yapı, ayrıca Kazım Karabekir Paşa’nın çocukluğuna da ev sahipliği yapmıştır. 1979 yılında Ankara Yüksek Anıtlar Kurulu tarafından tescillenen konak, geleneksel Van konut mimarisinin önemli örnekleri arasında yer almaktadır. Uzun yıllar süren ihmal ve bakımsızlık sonucu harabe durumuna gelmiştir.
2025 yılı başında başlanan onarım çalışmaları, önemli bir aşamaya gelmiş durumda. Yapının iç mekânında tefrişle ilgili birkaç çalışma devam ederken, arka bölümdeki müştemilatın peyzaj düzenlemesi mevsim şartlarına bağlı olarak kısa süre içinde tamamlanması bekleniyor. Yaklaşık bir yıl süren bu çalışmalar sonucunda konak, özgün mimari dokusuna uygun bir şekilde restore edilmiştir. Yapının taşıdığı kültürel değerler ve geçmişte önemli şahsiyetlere ev sahipliği yapmış olması, onu kent hafızasında özel bir yere sahip kılmaktadır.
Öztürk, yapının iç fonksiyonel kullanımına ilişkin kararın Van Valisi Ozan Balcı ile yapılacak istişareler sonucunda netleşeceğini belirtmiştir. Konağın kültür ve sanat faaliyetlerinde kullanılmasının öngörüldüğü ifade edilmiştir.
"Yaklaşık 1 ay içerisinde çalışma bitmiş olacak"
İHA muhabirine konuşan Doç. Dr. Şahabettin Öztürk, Tahir Paşa Konağı’nın onarım çalışmalarına 2025 yılının başında başlandığını hatırlatmıştır. Yapının yüzde 95’inin tamamlandığını vurgulayan Öztürk, "İç mekânda tefrişten kaynaklı birkaç çalışma devam ediyor. Bunun dışında yapı genel hatlarıyla bitirilmiş durumda. Arka kısımda yer alan müştemilat bölümündeki peyzaj çalışması ise mevsim şartları nedeniyle henüz tamamlanamadı. Yaklaşık 1 ay içerisinde o çalışma da bitmiş olacak. Böylelikle yaklaşık bir yıllık süreçte yürütülen restorasyon tamamen tamamlanmış olacak" açıklamasında bulunmuştur.
"Geçmiş ile bugünü yarına taşıyan bir miras haline getiriyor"
Tahir Paşa Konağı’nın inşa edildiği günden bu yana bulunduğu mahallede ve sokaktan geçen yerli ve yabancı ziyaretçiler arasında dikkat çeken bir yapı konumunda olduğunu dile getiren Öztürk, "Özellikle 70 yaş üzerindeki hemşehrilerimizin bu yapı üzerinden eski hatıralarını yeniden hatırlaması bizler için ayrı bir anlam taşıyor. Konağın hem taşıdığı kültürel değerler hem de geçmişte önemli şahsiyetlere ev sahipliği yapmış olması, onu sadece bir yapı olmaktan çıkarıp geçmiş ile bugünü yarına taşıyan bir miras haline getiriyor" şeklinde konuşmuştur.
İç fonksiyonel kullanımına ilişkin konuyu Van Valisi ile yapılacak istişare sonrasında netleştirmeyi planladıklarını ifade eden Öztürk, sözlerini şöyle sürdürmüştür:
"Yapıya, Van kültürüne hizmet edecek ve konağın mistik dokusuna aykırı olmayacak bir işlev kazandırılmasını daha doğru buluyoruz. Amacımız, yapının bütünlüğünü bozmadan gerekli düzenlemeleri yapmak ve bu kıymetli mirası en doğru şekilde geleceğe taşımaktır."
