Türk Silahlı Kuvvetleri İnsani Yardım Tugay Komutanlığına bağlı Doğal Afet Arama Kurtarma (DAK) timleri, Venezuela'da meydana gelen depremler sonrası yürütülen arama kurtarma faaliyetlerinde milli imkanlarla geliştirilen DAR sistemini etkin bir şekilde kullandı. Bu sistem, 2023 yılında Kahramanmaraş merkezli depremlerde 50'den fazla kişinin enkaz altından sağ çıkarılmasına katkı sağlamıştı. Böylece DAR, ilk kez yurt dışında bir arama kurtarma operasyonunda görev almış oldu.
STM Genel Müdürü Özgür Güleryüz, İHA muhabirine yaptığı açıklamada, DAR'ın geliştirilme sürecinin terörle mücadele operasyonlarına dayandığını belirtti. Güleryüz, sistemin ilk olarak bina içindeki teröristlerin tespit edilmesi amacıyla geliştirildiğini, zamanla farklı alanlarda kullanılabilecek bir teknolojiye dönüştüğünü vurguladı.
Güleryüz, "İtfaiyelerin yangınlarda içeride yaşayan bir canlı olup olmadığını tespit etmesi ya da göçmen kaçakçılığıyla mücadelede sınır kapılarında kullanılması gibi farklı senaryolar ortaya çıktı. Ancak en büyük faydayı 6 Şubat depremlerinde gördük. DAR ile 50'den fazla vatandaşımızın kurtarılmasına vesile olduk" diye konuştu.
Venezuela'daki görev, milli sistem açısından önemli bir kilometre taşı olarak değerlendiriliyor. Güleryüz, sistemin ilk uluslararası arama kurtarma operasyonunda sahadaki etkinliğini gösterdiğini kaydetti. DAR'ın gelişmiş radar teknolojisi sayesinde duvar ve enkaz arkasındaki en küçük yaşam belirtilerini algılayabildiğini ifade eden Güleryüz, "Duvarların arkasında yaşayan bir canlı varsa, nefes alıp vermesindeki ciğer hareketinden, parmağını oynatmasına kadar çok hassas hareketleri tespit edebilecek altyapıya sahip. Diğer odadaki insanların en ufak hareketlerini bile algılayabiliyor" dedi.
Güleryüz, DAR'ın Türk Silahlı Kuvvetleri başta olmak üzere çeşitli kurumlar ve itfaiye teşkilatları tarafından aktif olarak kullanıldığını belirtti. "Felaket anlarında kullanmaya ihtiyaç duymamayı temenni ediyoruz. Ancak ihtiyaç duyulduğu her zaman DAR'ın göreve hazır olması ve teknolojik olarak sürekli geliştirilmesi bizim en büyük motivasyonumuz" şeklinde konuştu.
Dar, yaklaşık 6,5 kilogram ağırlığında olup, ultra geniş bant sinyaller kullanarak görsel erişimin bulunmadığı kapalı alanlarda canlıların konumunu iki boyutlu olarak belirleyebiliyor. Sistem, enkaz altındaki kişinin nefes alıp vermesi sırasında oluşan göğüs hareketleri ile el, kol ve parmak gibi mikro hareketleri algılayarak yerini tespit edebiliyor. Tablet üzerinden uzaktan kontrol edilebilen sistem, tek personel tarafından taşınabiliyor ve 4 saatten fazla kesintisiz görev yapabiliyor.
Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Emniyet Genel Müdürlüğü envanterinde bulunan DAR, Denizli Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Dairesi Başkanlığı ile Erzincan İl Özel İdaresi tarafından da kullanılmaktadır. Askeri operasyonlarda rehine kurtarma ve terörle mücadele görevlerinin yanı sıra deprem, çığ ve yangın sonrası arama kurtarma faaliyetleri ile insan ticareti ve düzensiz göçle mücadelede de kullanılabilen milli sistem, Venezuela göreviyle uluslararası afet operasyonlarında da etkinliğini ortaya koymuş oldu.
