Medicana Sağlık Grubu Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Gazi Gülbaş, özellikle üç haftadan uzun süren öksürüklere karşı dikkatli olunması gerektiğini vurguladı. Üç haftadan kısa süren öksürükler akut olarak kabul edilirken, üç ila sekiz hafta sürenler uzamış, sekiz haftadan uzun sürenler ise kronik öksürük olarak tanımlanmaktadır. Bu bağlamda, sekiz haftayı aşan öksürüklerde bir göğüs hastalıkları uzmanına başvurulması gerektiği ifade edildi.
Mevsimsel viral enfeksiyonlar sonrasında gelişen kuru öksürüğün haftalarca sürebileceğine dikkat çeken Gülbaş, sık yapılan hataların başında öksürüğün geçmediği düşüncesiyle gereksiz antibiyotik kullanımı olduğunu belirtti. Gribal enfeksiyonlar geçmesine rağmen süregelen öksürüklerin yaygın bir sorun haline geldiğini söyleyen Gülbaş, öksürüğün her zaman bir enfeksiyon belirtisi olmadığını vurguladı. Bu tür öksürükler genellikle zatürre, bronşit, farenjit, bademcik iltihabı veya sinüzit gibi enfeksiyonlar sonrasında geçici olabilmektedir.
Öksürük İlaçlarının Kullanımı
Kış aylarında viral enfeksiyonların artış göstermesiyle birlikte, hastalık sonrasında uzayan öksürüklerin daha sık görüldüğünü kaydeden Gülbaş, bu tür öksürüklerin çoğu zaman antibiyotik gerektirmediğini belirtti. Ancak hastaların öksürük geçmediği için antibiyotik kullanmaya devam ettiğini ifade eden Gülbaş, bunun hem zararlı hem de gereksiz bir yaklaşım olduğunu vurguladı. Ayrıca, balgam sökücü ve öksürük kesici ilaçların her hastaya uygun olmadığını belirten Gülbaş, özellikle balgamı olan hastalarda öksürük kesicilerin balgamın atılmasını engelleyerek iyileşmeyi geciktirebileceğine dikkat çekti.
Öksürüğün Nedenleri
Öksürüğün solunum yollarını temizlemeye yönelik bir refleks olduğunu hatırlatan Gülbaş, bunun sadece akciğer kaynaklı olmayabileceğini belirtti. Boğaz, burun, sinüsler, mide, yemek borusu, kalp zarı ve diyafram gibi birçok organın hastalıklarında da öksürüğün bir belirti olabileceğini ifade etti. Öksürüğün süresi ve eşlik eden belirtilerin önemli olduğunu söyleyen Gülbaş, üç haftadan kısa süren öksürüklerin akut, üç ila sekiz hafta sürenlerin uzamış, sekiz haftayı aşanların ise kronik öksürük olarak kabul edildiğini belirtti. Özellikle sekiz haftayı aşan öksürüklerde bir uzmana başvurulması gerektiği unutulmamalıdır. Geniz akıntısı, astım, mide reflüsü, iyileşmeyen enfeksiyonlar, bazı akciğer hastalıkları, verem, kalp yetmezliği, kullanılan bazı tansiyon ilaçları, sigara ve akciğer kanseri gibi durumların uzun süreli öksürüğün nedenleri arasında yer aldığını ifade etti. Gece uykusunu bölen öksürük, kanlı balgam, nefes darlığı, uzun süreli ateş, istemsiz kilo kaybı ve göğüs ağrısı gibi belirtiler görüldüğünde de doktora başvurulması gerektiği vurgulandı.
Ortamın Önemi
Halk arasında ‘100 günlük öksürük’ olarak bilinen boğmaca vakalarının, Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre hâlâ önemli bir halk sağlığı sorunu olduğunu aktaran Gülbaş, Türkiye’de çocukluk çağı aşılamasının yüksek olması sayesinde boğmacanın genel insidansının düşük seyrettiğini fakat ergenler ve yetişkinlerde vakaların görülebildiğini ifade etti. Riskli gruplarda hatırlatma aşılarının koruyucu olabileceğini belirten Gülbaş, aşıların koruyuculuğunun dışında antibiyotik ve öksürük şuruplarının hastalığı değil, yalnızca belirtilerin şiddetini azalttığını dile getirdi. Öksürüğün nedenini doğru saptamanın ve ona yönelik tedavi uygulamanın önemli olduğunu vurgulayan Gülbaş, temiz hava, uygun nem dengesi, yeterli sıvı alımı, gece yatarken başın hafif yükseltilmesi, sigara dumanından uzak durulması, dengeli beslenme ve yeterli uyku gibi basit önlemlerin bireylerin alabileceği önemli tedbirler arasında yer aldığını sözlerine ekledi.
