2026 yılına hareketli başlayan Güneş, Rusya Bilimler Akademisi Güneş Astronomi Laboratuvarı tarafından saat 14.19'da M1.20 seviyesinde güçlü bir patlama gerçekleştiği duyuruldu. Patlamanın ilk etkileri Avustralya'da gözlemlendi ve ortaya çıkan jeomanyetik fırtına ile birlikte görsel bir şölen oluştu.
Asıl endişe, bir gün önce kaydedilen X1.95 seviyesindeki dev patlamadan kaynaklanıyor. Bilim insanları, bu patlama sonrası uzaya yayılan yoğun plazma bulutunun Dünya'ya doğru ilerlediğini ve 20 Ocak'ta gezegende manyetik fırtınalara yol açabileceğini açıkladı. Güneş patlamaları arasında en tehlikeli sınıf olarak bilinen X sınıfı patlamalar, yüksek enerji seviyeleriyle Dünya'nın manyetik alanını doğrudan etkileyebiliyor.
19 Ocak itibarıyla ardışık yaşanan patlamalar, Güneş'in son yıllardaki en aktif dönemlerinden birine girdiğini gösteriyor. Uzmanlar, fırlatılan koronal kütle atımının (CME) Dünya'nın manyetosferiyle etkileşime girmesinin an meselesi olduğunu belirtiyorlar.
Elektronik Sistemler Üzerindeki Etkileri
Manyetik fırtınalar, sadece gökyüzünde görsel bir şölen sunan kutup ışıklarını (aurora) tetiklemekle kalmıyor; aynı zamanda uydu sistemleri, haberleşme ağları, GPS sinyalleri ve elektrik şebekeleri üzerinde de ciddi riskler oluşturabiliyor. Yetkililer, özellikle yüksek enlemlerde bulunan bölgelerde teknik aksaklıkların yaşanabileceğine dikkat çekiyor.
Daha Güçlü Patlamalar Bekleniyor
Bilim insanları, Güneş yüzeyindeki leke gruplarının hala oldukça aktif olduğunu ve önümüzdeki günlerde daha güçlü patlamaların meydana gelebileceğini vurguluyor. Beklenen manyetik fırtına nedeniyle bazı havayolu şirketlerinin kutup rotalarındaki uçuşlarını yeniden planlayabileceği, uzay görevlerinde görev alan astronotların ise radyasyona karşı uyarıldığı bildirilmektedir.
Öte yandan, Güneş'teki bu olağanüstü hareketliliğin etkisiyle Güney Yarımküre'de gökyüzü adeta renklere büründü. Türk fotoğraf sanatçısı Asım Buday, Avustralya'nın Victoria eyaletinde bulunan St Andrews Beach - Melbourne bölgesinde, manyetik fırtınanın etkisiyle oluşan etkileyici aurora manzarasını görüntüledi. Mor ve yeşil tonların gökyüzünde dans ettiği anlar, yaşanabilecek manyetik fırtınanın görsel yansımalarını gözler önüne serdi.
Uzmanlar, önümüzdeki 48 saatlik sürecin kritik olduğunu belirterek, uzay hava durumu ile ilgili yapılacak resmi uyarıların yakından takip edilmesi gerektiğini vurguluyor.
