İstanbul'da yapılan araştırmalara göre, göreli yoksulluk oranı yüzde 13 olarak kaydedildi. Bu oran, hanehalkı tipine göre eşdeğer hanehalkı kullanılabilir fert medyan gelirinin yüzde 50’si dikkate alınarak hesaplandı. Çekirdek aile bulunmayan, birden fazla kişiden oluşan hanehalklarında yoksulluk oranı, bir önceki yıla göre 6,9 puan azalarak yüzde 3,9’a geriledi. Tek kişilik hanehalklarında ise bu oran 1,1 puan azalarak yüzde 5,4 oldu. En az bir çekirdek aile ve diğer kişilerden oluşan hanehalklarının yoksulluk oranı ise 0,4 puan azalarak yüzde 17,5 olarak kaydedildi.
Eğitim Düzeyinin Yoksulluk Üzerindeki Etkisi
Hanehalkları arasında yoksulluk oranı, bireylerin eğitim durumuna göre değişiklik göstermektedir. Eşdeğer hanehalkı kullanılabilir fert medyan gelirinin yüzde 50’sine göre yapılan hesaplamalara göre, bir okul bitirmeyenlerin yoksulluk oranı yüzde 23,8 olarak belirlenmiştir. Lise altı eğitim düzeyine sahip bireylerin yoksulluk oranı ise yüzde 13,0, lise ve dengi okul mezunlarının yoksulluk oranı ise yüzde 7,5 olarak tespit edilmiştir. Yükseköğretim mezunları ise yalnızca yüzde 2,5 ile en düşük yoksulluk oranına sahip olan grup olarak öne çıkmaktadır.
Maddi ve Sosyal Yoksunluk Oranı
Maddi ve sosyal yoksunluk oranı ise yüzde 11,9 olarak hesaplandı. Bu hesaplamada, otomobil sahipliği, beklenmedik harcamaları karşılama, kira ve konut kredisi ödemeleri gibi hane düzeyinde sorgulanan değişkenler göz önünde bulunduruldu. Ayrıca, fert düzeyinde toplanan değişkenler arasında eskimiş giysileri yenileme, düzgün ayakkabı sahibi olma ve tanıdıklarla sosyal etkinliklere katılma gibi unsurlar yer aldı. Yine, yukarıda belirtilen kriterlerden en az yedisini ekonomik nedenlerle karşılayamayanların oranı, 2024 yılında yüzde 13,3 iken, 2025 yılı için bu oran 1,4 puan azalarak yüzde 11,9 olarak tahmin edilmektedir.
Sürekli Yoksulluk Oranı
Dört yıllık panel veri kullanılarak hesaplanan sürekli yoksulluk oranı ise, eşdeğer hanehalkı kullanılabilir fert medyan gelirinin yüzde 60’ına göre, son yılda ve önceki üç yıldan en az ikisinde de yoksul olan bireyleri kapsamaktadır. Bu bağlamda, sürekli yoksulluk oranı 2025 yılı için bir önceki yıla göre 0,1 puan azalarak yüzde 13,6 olarak belirlenmiştir.
Bölgesel Yoksulluk Oranları
Göreli yoksulluk oranının en düşük olduğu bölge, yüzde 4,6 ile TRC2 (Şanlıurfa, Diyarbakır) olarak tespit edildi. En yüksek yoksulluk oranı ise yüzde 14,5 ile TR21 (Tekirdağ, Edirne, Kırklareli) ve yüzde 14,3 ile TR82 (Kastamonu, Çankırı, Sinop) bölgelerinde görüldü. Bu veriler, Türkiye genelinde yoksulluk oranlarının bölgesel farklılıklar gösterdiğini ortaya koymaktadır.
