Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB), çocukluk döneminde başlayan ve yetişkinlik dönemine kadar devam edebilen bir nörogelişimsel bozukluktur. Medical Park Ordu Hastanesi'nden Psikolog Ferahnaz Şeyma Yılmaz, DEHB belirtilerinin genellikle 3-4 yaşlarında fark edilmeye başlandığını, ancak daha erken dönemlerde de görülme ihtimalinin olduğunu belirtiyor. Bebeklik döneminde huzursuzluk yaşayan çocuklar, zamanla 'yaramaz' ya da 'ele avuca sığmayan' olarak tanımlanabiliyor. Okul dönemine geçildiğinde, akran ilişkilerindeki sorunlar ve akademik başarının düşmesi gibi belirtiler daha belirgin hale gelebiliyor.
Her Çocukta Farklı Belirtiler Görülüyor
Psk. Yılmaz, DEHB'nin her çocukta farklı semptomlarla seyrettiğini ifade ediyor. Bazı çocuklarda dikkat eksikliği ön planda iken, diğerlerinde hiperaktivite ve dürtüsellik belirgin olabiliyor. Hiperaktivite belirtileri gösteren çocuklar, ders sırasında yerinde durmakta zorlanabiliyor, sık sık ayağa kalkabiliyor ve kurallara uymakta güçlük yaşayabiliyor.
Dikkat Eksikliği Günlük Hayatı Etkiliyor
Dikkat eksikliğinin sadece ders başarısını değil, aynı zamanda günlük yaşamı da olumsuz etkilediğini vurgulayan Psk. Yılmaz, dikkat süresi kısa olan çocukların ödevlerini tamamlamakta zorlanabileceğini, sık unutkanlık yaşayabileceğini ve eşyalarını kaybetme sorunuyla karşılaşabileceğini dile getiriyor. Uzun yönergeleri takip etmekte zorlanmaları da sık rastlanan belirtiler arasında yer alıyor.
Ailelerin Rolü Önemli
Ailelerin çocuklarının gelişiminde önemli bir rol oynadığını belirten Psk. Yılmaz, DEHB tanısı almış çocuklarda günlük düzenin sağlanmasının, kuralların tutarlı bir şekilde uygulanmasının ve olumlu davranışların takdir edilmesinin büyük önem taşıdığını ifade ediyor. Fiziksel cezadan kaçınılması gerektiğini ve olumsuz bir davranış sergilendiğinde öncelikle çocuğun sakinleşmesinin beklenmesi gerektiğini vurguluyor.
Erken Tanı Yaşam Kalitesini Artırıyor
Ailelerin, çocuklarında dikkat eksikliği, aşırı hareketlilik veya dürtüsellik belirtileri gözlemlediklerinde uzman desteğini geciktirmemeleri gerektiğinin altını çizen Psk. Yılmaz, erken tanı ve doğru destek ile çocukların akademik başarıları, sosyal ilişkileri ve yaşam kalitelerinin önemli ölçüde artabileceğini belirtiyor. Bu nedenle belirtilerin fark edilmesi durumunda hızlı bir şekilde uzmana başvurulmasının önemi vurgulanıyor.
