Pandemi sonrası, özellikle genç bireylerde ani ölüm vakalarının artış gösterdiğine dikkat çeken Prof. Dr. Şevket Özkaya, Kovid-19'un damar yapısında oluşturduğu kalıcı hasarların ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceğini ifade etti. Uzman, bu durumun halk sağlığı açısından ele alınması gerektiğini vurguladı. Ayrıca, spor sırasında veya sonrasında yaşanan ani kalp krizlerinin virüsün damar sistemi üzerindeki etkileriyle ilişkili olduğunu belirterek, toplumun bu konuda bilinçlendirilmesinin önemini dile getirdi.
Damar Yaşı Takvim Yaşından Daha Yaşlı
Kovid-19’un kılcal damarlarda ciddi hasar bıraktığını vurgulayan Özkaya, "Pandemi sürecinde takip ettiğimiz birçok hastada 'endotelit' olarak adlandırdığımız damar iç yüzeyinde hasar tespit ettik. Bu durum ani ölümlere yol açabiliyor ve uluslararası dergilerde bu bulgularımızı yayınladık. Avrupa Kalp Dergisi'nin son verilerinde de bu durum, 'Kovid-19 sonrası damar yaşlanmasının hızlanması' olarak tanımlandı." dedi. Ayrıca, pandemiden çıkan hemen herkesin damar yaşının takvim yaşından daha yüksek olduğunu aktardı.
Ani ölümlerin sebebinin aşılar olmadığını vurgulayan Prof. Dr. Özkaya, "Ani ölümlerin nedeni Kovid-19 aşıları değil, virüsün damar yapısına verdiği hasardır. Aşılar, hastalığın şiddetini azaltarak koruyucu bir rol üstlenmektedir." ifadelerini kullandı.
Ağır Egzersizlerde Artan Riskler
Pandemi sonrası ağır egzersiz yapan bireylerde riskin arttığını belirten Özkaya, "Pandemi öncesinde yaptığı ağır sporları aynı şekilde sürdüren bazı kişilerde ciddi kalp ve akciğer sorunları ortaya çıkabiliyor. Kovid-19 nedeniyle kalp ve akciğer kılcal damarlarında oluşan hasar, ağır egzersiz sırasında vücudun yeterli oksijen alımını engelleyebiliyor. Bu durum ani ölüme kadar gidebiliyor." şeklinde konuştu.
Kovid-19 geçirenlerin yalnızca kısa vadeli komplikasyonlara değil, uzun vadeli damar yaşlanmasına da dikkat etmeleri gerektiğini vurgulayan Özkaya, bazı damar bozukluklarının zamanla düzelebileceğini ifade etti. Sağlıklı yaşam alışkanlıklarının önemine değinen Özkaya, "Yaşam tarzı düzenlemeleri, kan basıncının kontrol altında tutulması, kalbi aşırı zorlayan egzersizlerden kaçınılması ve uygun ilaç tedavileriyle bu sürecin yavaşlatılabileceğini" belirtti.
