Diyarbakır Memorial Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Bölümünde görev yapan Uzm. Dr. Yakup Demir, kanda enfeksiyon varlığının mikroorganizmaların (bakteri, virüs, mantar) kana karışması anlamına geldiğini vurguladı. Bu duruma tıpta sepsis denilmektedir ve hayati tehdit oluşturan bir durumun başlangıcı olabileceğine dikkat çekti. Dr. Demir, her enfeksiyonun kanda olmayacağını, pek çok enfeksiyonun hastalık oluşturan yerle sınırlı kalabileceğini ifade etti. Örneğin, üst solunum yolu enfeksiyonlarının boğaz veya burunla, alt solunum yolu enfeksiyonlarının ise soluk borusu ve akciğeri etkilediğini açıkladı. Dolayısıyla, vücutta enfeksiyon varlığı her zaman kanda enfeksiyon varlığı anlamına gelmemektedir.
CRP'nin, vücutta iltihap olduğunda üretilen bir protein olduğunu belirten Dr. Demir, "Karaciğer tarafından üretilen bu protein, iltihap durumlarında salınır ve vücutta ters giden bir durumu bildiren bir alarm sistemi olarak görülebilir. CRP yüksekliği, yalnızca enfeksiyonun değil, romatizmal hastalıklar, travma ve bazı kanserlerin de etkisiyle yükselebilir. Bu nedenle, CRP yüksekliği her zaman enfeksiyonu göstermezken, normal değer de enfeksiyonun olmadığını garanti etmez" dedi.
CRP'nin iltihabi durumun ciddiyetini gösterdiğini aktaran Dr. Demir, "Yükselmenin derecesi, hastalığın ciddiyeti hakkında yardımcı olabilir. Ancak tek başına bir anlam ifade etmez. Diğer laboratuvar tetkikleri, eşlik eden şikayetler ve altta yatan durumla ilişkilidir. Yüksek CRP değeri, her zaman ciddi bir durumu ifade etmeyebilir. Antibiyotikler, bakterilerin neden olduğu enfeksiyonlarda etkili olurken, virüslerin sebep olduğu enfeksiyonlarda zarar verebilir. Bu nedenle, antibiyotiklerin dikkatli kullanılması önemlidir" ifadelerini kullandı.
Dr. Demir, gereksiz antibiyotik kullanımının kişide yan etkilere yol açabileceğini ve bakterilerde direnç geliştirebileceğini belirtti. "Bu durum, ileride oluşabilecek ciddi bakteriyel hastalıklarda tedavi başarısızlığına yol açabilir. Yüksek CRP değeri, hastaneye yatış için yeterli değildir. Eğer kişinin hayati bulguları (ateş, tansiyon, oksijen değeri, nabız) normal ise, yatış gerekmeyebilir. Hekim, tanı sürecini poliklinik üzerinden gerçekleştirebilir. Ancak hayati bulguların bozulduğu durumlarda hastane yatışı gerekebilir" dedi.
CRP'nin, vücutta iltihap başladığında hızla yükseldiğini ve süreç kontrol altına alındığında hızla düşebildiğini sözlerine ekleyen Dr. Demir, "Vücutta iltihap başladıktan 6-8 saat içinde yükselmeye başlar ve 24-48 saat içinde en yüksek seviyeye ulaşır. CRP değerini yükselten sebep ortadan kalktıktan sonra genellikle birkaç gün içinde normale dönmeye başlar. Uzun süre yüksek kalan CRP değeri, altta yatan sorunun devam ettiğini gösterir" dedi. Dr. Demir, CRP yüksekliğinin değerlendirilmesinin, klinik durum, altta yatan hastalıklar ve diğer laboratuvar tetkikleri ile birlikte yapılması gerektiğinin altını çizdi.
