Erzurum'daki bir sahaf, İstanbul'da kapanmakta olan bir dükkanın kitap koleksiyonunu satın alarak kente getirdi. Yaklaşık 3000 kitaptan oluşan bu koleksiyonun büyük bir kısmı Azerbaycan tarihi, siyaseti ve edebiyatına dair eserler içeriyor. Kitaplar, Kiril alfabesi, Azerbaycan Türkçesi, İngilizce ve Fransızca dillerinde basılmış olup, 1930'lu yıllardan 1995 yılına kadar uzanan bir dönemi kapsıyor.
Gizli ve Nadir Eserler
Yapılan incelemelerde, arşivde dünya siyasi tarihine yön veren birçok gizli ve nadir eser tespit edildi. Bu eserler arasında Mustafa Kemal Atatürk'ün 100. yaşına özel olarak 1981 yılında basılan Fransızca kitabı, Sovyetler Birliği'nin yumuşak devrim sürecini anlatan Gorbaçov kitabı, Rusya'nın Çeçenistan politikasını irdeleyen eserler, KGB istihbarat teşkilatına ait kitaplar ve Irak'ın eski lideri Saddam Hüseyin dönemine ait İngilizce eserler bulunuyor. Ayrıca, edebi açıdan dikkat çeken eserler arasında Jane Eyre'in 1942 Fransızca baskısı, Emile Zola'nın Türkçe baskısı olmayan 'La Terre' adlı eseri ve Boris Pasternak'a ait nadir İngilizce kitaplar yer alıyor.
Azerbaycan ile İlgili Çoğunluk
Sahaf işletmecisi Okay Sönmez, tarihi koleksiyon hakkında bilgi verirken, "Bu kitaplar yaklaşık 20 yıl önce Haydar Aliyev’in danışmanlığını yapan İrfan Ülkü'nün özel kalemi Ali Asker'in kitaplığından alındı. Sahaf kapanırken bizim haberimiz oldu ve abimle birlikte gidip kitapları aldık. Şu an elimizde kalan eserler bu bölgede bulunmaktadır. Kitapların büyük bölümü Azerbaycan ile ilgili olduğu için genelde Azeri Türkçesi ya da Kiril alfabesiyle basılmış eserler içeriyor. Bunun yanı sıra Rusya dönemi ile ilgili kitaplar ve birkaç İngilizce eser de mevcut. 1940'lı ve 1950'li yıllardan kalma baskılar da bulunuyor. Elimizdeki kitapların çoğu Azerbaycan edebiyatına dair eserlerden oluşuyor ve Rusya'nın KGB ile ilgili kitapları da dikkate değer bir kısmı oluşturuyor." dedi.
Nadir Eserler
Sönmez, Ali Asker’in kütüphanesindeki nadir eserleri tanıtırken, "Jane Eyre’in 1942 yılında basılmış Fransızca özel bir baskısı ve Emile Zola’nın Türkçe'ye hiç çevrilmemiş 'La Terre' adlı eseri bulunuyor. Ayrıca 1930 ve 1940'lı yıllarda Azerbaycan'da basılmış kitaplar da mevcut. İngilizce olarak basılmış Boris Pasternak kitapları da elimizde bulunuyor ve günümüzdeki baskıları dahi oldukça değerli ve nadir eserler arasında gösteriliyor." şeklinde konuştu.
