İstanbul'da yaz mevsiminin gelmesiyle birlikte tatil planları hız kazanırken, kemoterapi tedavisi gören kanser hastalarının aklındaki soruların başında "Denize girebilir miyim?", "Güneşe çıkabilir miyim?" ve "Tatilim tedavimi olumsuz etkiler mi?" gibi endişeler geliyor. Liv Hospital Ulus Tıbbi Onkoloji Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Meltem Topalgökçeli Selam, kemoterapi gören hastaların yaz aylarında sosyal yaşamdan tamamen uzak kalmalarının gerekmediğini belirterek, "Kemoterapi almak tatil yapmaya engel değildir. Ancak yazın sıcaklık, güneş ışınları ve enfeksiyon riski nedeniyle alınacak basit ama hayati önlemler tedavinin güvenliği açısından büyük önem taşır" dedi.
Yaz Aylarında Dikkat Edilmesi Gereken Riskler
Kemoterapinin yalnızca kanser hücrelerini değil, sağlıklı hücreleri de etkileyebildiğini vurgulayan Dr. Selam, bu süreçte bağışıklık sistemi, cilt ve sıvı dengesinin daha hassas hale geldiğini ifade etti. Yaz aylarının yüksek sıcaklık, yoğun güneş maruziyeti ve hijyen koşullarındaki değişiklikler nedeniyle bazı riskleri artırabileceğini belirten Dr. Selam, "Bu riskler doğru planlama ve doktor önerilerine uyulduğunda büyük ölçüde kontrol altına alınabilir. Hastalarımızın yaşamdan kopmasını istemiyoruz, bilinçli hareket ederek yaşam kalitelerini korumalarını hedefliyoruz" dedi.
Güneş Korumasının Önemi
Bazı kemoterapi ilaçlarının ciltte ciddi güneş hassasiyeti oluşturduğunu vurgulayan Dr. Selam, kısa süreli güneş maruziyetinin bile ağır yanıklara ve kalıcı cilt lekelerine yol açabileceğini belirtti. "Yaz aylarında dışarı çıkmadan yarım saat önce en az SPF 50 koruma faktörlü, UVA ve UVB koruması sağlayan güneş kremi kullanılmalı ve iki saatte bir yenilenmelidir" diyen Dr. Selam, güneş ışınlarının en yoğun olduğu saatlerde dışarıda bulunulmaması gerektiğini ifade etti. Geniş kenarlı şapka, UV filtreli güneş gözlüğü ve ince dokulu pamuklu kıyafetlerin de etkili koruma sağladığını ekledi.
Sıvı Tüketiminin Önemi
Yaz mevsiminde vücudun normalden daha fazla su kaybettiğini belirten Dr. Selam, kemoterapi ilaçlarının bu durumu daha da zorlaştırabileceğine dikkat çekti. "Yeterli sıvı alınmaması böbrek fonksiyonlarını olumsuz etkileyebilir, halsizlik ve tansiyon düşüklüğünü artırabilir. Doktor önerisi olmadan günlük 2-2,5 litre su tüketmeye özen gösterin. İdrar renginin koyulaşması vücudun susuz kaldığını gösterir" şeklinde uyarıda bulundu.
Deniz ve Havuz Tercihleri
Kemoterapi sürecinde enfeksiyonlardan korunmanın hayati önem taşıdığını belirten Dr. Selam, kalabalık havuzların risk oluşturduğunu ifade etti. "Bağışıklık sistemi baskılandığı için havuzlar bakteri ve mantar açısından tehlike arz edebilir. Kemoterapi gören hastalar için havuza girmelerini önermiyoruz. Kan değerleri uygun olan hastalar, onkologlarının değerlendirmesi sonrasında temiz denizlerde yüzebilir. Deniz sonrası hemen duş alınmalı ve ıslak mayo ile uzun süre kalınmamalıdır" dedi.
Gıda Zehirlenmelerine Karşı Dikkatli Olunmalı
Yaz mevsiminde besinlerin hızla bozulduğunu belirten Dr. Selam, "Kemoterapi gören hastalarda basit bir gıda enfeksiyonu bile ciddi sonuçlar doğurabilir. Açıkta satılan yiyecekler ve uzun süre beklemiş ürünlerden kaçınılmalıdır. Sebze ve meyveler bol su ile yıkanmalı, mümkünse kabukları soyularak tüketilmelidir" uyarısını yaptı.
Cilt Bakımına Özen Gösterin
Kemoterapi nedeniyle cildin kuruyup hassaslaşabileceğini belirten Dr. Selam, yaz aylarında doğru cilt bakımının önemine dikkat çekti. "Ilık suyla duş alınmalı, kese ve sert liften kaçınılmalıdır. Duş sonrasında parfüm ve alkol içermeyen nemlendiriciler kullanılmalı, yoğun kimyasal içeren kozmetik ürünler yerine hassas ciltlere uygun ürünler tercih edilmelidir" dedi.
Alarm Verici Belirtiler
Kemoterapi tedavisi gören hastaların bazı durumlarda zaman kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurması gerektiğini vurgulayan Dr. Selam, "38 derece ve üzeri ateş, şiddetli baş ağrısı, baş dönmesi veya bilinç bulanıklığı, güneş çarpması belirtileri ve kontrol altına alınamayan ishal ya da kusma durumunda mutlaka uzman bir doktora başvurulmalıdır" şeklinde uyardı.
Yaşamın Devamlılığı
Kanser tedavisinin sadece ilaçlardan ibaret olmadığını belirten Dr. Selam, "Kanser tedavisi gören hastalarımızın hem fiziksel hem de ruhsal açıdan iyi hissetmeleri, tedavinin başarısını artıran önemli faktörlerden biridir. Tatil yapmak, deniz havası almak veya sevdikleriyle zaman geçirmek mümkündür. Burada önemli olan, kişinin tedavi planına uygun hareket etmesi ve kendisini gereksiz risklere maruz bırakmamasıdır" dedi. Doğru önlemlerle yaz mevsiminin kanser hastaları için de güvenli ve keyifli geçirilebileceğini sözlerine ekledi.
