Trabzon'un Ortahisar ilçesindeki Değirmendere Vadisi'nde bulunan 8 kömür depolama ve eleme-paketleme tesisinin faaliyetlerinin durdurulması kararı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü tarafından alındı. Bu durum, etkilenen firmaların bugün bir araya gelerek ortak bir beyan yayınlamasına neden oldu. Sektör temsilcileri, bu kararın yalnızca sekiz işletmeyi değil, Trabzon'un genel ticaret yapısını ve istihdamını doğrudan tehdit ettiğini vurguladılar. Ortak açıklamada, kömürün ticari bir ürün olmanın ötesinde, sanayinin sürdürülebilirliği ve vatandaşların temel ihtiyaçlarının karşılanmasında stratejik öneme sahip olduğu ifade edildi.
Beyanlarda, günümüzde ekonomik ve jeopolitik açıdan zorlu bir dönemden geçildiğine dikkat çekildi. Karadeniz'deki savaşlar ve güvenlik riskleri, kömür ve diğer stratejik hammaddelerin tedarik zincirini etkilediği belirtildi. Ayrıca, Trabzon'a kömür getiren bir geminin saldırıya uğraması gibi olayların, küresel risklerin yakıcı bir şekilde hissedildiğini ortaya koyduğu ifade edildi. Sektör temsilcileri, “Dünyada artık konuşulan konu üretimden ziyade arz güvenliğidir” şeklinde yorumda bulundular.
Firmalar, faaliyet gösteren depoların çevre mevzuatına uygun şekilde kurulduğunu ve gerekli izinlerin alındığını belirterek, “Bizler çevrenin korunması ve sürdürülebilirliği için ilgili kurumlarla iş birliği yapmaya hazırız” dediler. Ancak mevcut uygulamaların sektörü belirsizlik içine soktuğunu vurguladılar. İşletmelere, “Mevcut stoklarınızı satın, yeni ürün getirmeyin” denildiğini dile getiren firmalar, uluslararası ticaretin bu şekilde yönetilemeyeceğini ifade ettiler. Yüklemesi yapılmış gemilerin ve devam eden ithalat süreçlerinin bulunduğunu belirten firmalar, bu durumun uluslararası yükümlülüklerini yerine getirememe riski doğurduğunu vurguladılar.
Sektörün Trabzon'da 1.410 kişiye doğrudan istihdam sağladığı, bu sayının aileleriyle birlikte 5.600 kişiye ulaştığı kaydedildi. Trabzon'a her ay yaklaşık 55 milyon TL hane halkı geliri sağlandığı, ayrıca Trabzon'daki 300 bayinin de bu ticaretle ayakta durduğu belirtildi. Sektörün Trabzon'daki yıllık ticaret hacminin 250 milyon ABD doları yani 12 milyar TL civarında olduğu ifade edildi.
Sektör temsilcileri, “Biz ayrıcalık istemiyoruz” diyerek, çevre mevzuatına uygun çalışan işletmeler olarak tek taleplerinin, çevrenin korunması ile üretim, istihdam ve ticaretin sürdürülebileceği öngörülebilir bir süreç oluşturulması olduğunu vurguladılar. Bu süreçte, Trabzon’un ticaretinin, istihdamının ve ekonomik gücünün korunması gerektiğine dikkat çektiler. “Bu ticaret Trabzon’dan kaybolursa, yalnızca sektör değil, Trabzon da kaybeder” diyerek, şehrin geleceğine dair endişelerini dile getirdiler.