Dünya genelinde güvenlik iş birliği için kritik bir öneme sahip olan NATO'nun 36. Liderler Zirvesi, 7-8 Temmuz tarihlerinde Ankara'da gerçekleştirilecek. Zirveye, ABD Başkanı Donald Trump'ın yanı sıra 32 müttefik ülkenin lideri, yaklaşık 100 bakan ve Asya-Pasifik ortakları ile İstanbul İşbirliği Girişimi ülkelerinin temsilcileri katılacak. Ayrıca, yaklaşık 3 bin yabancı basın mensubu ve binlerce davetli zirveyi takip edecek. Bu nedenle zirve, uluslararası güvenlik tartışmaları açısından "tarihi" bir nitelik taşıyor.
Zirve sırasında, NATO'nun yeni güvenlik anlayışını şekillendirecek olan savunma harcamalarının Gayri Safi Yurt İçi Hasıla'nın yüzde 5'ine çıkarılması, yük paylaşımı ve NATO 3.0 yaklaşımı gibi konular ele alınacak. Milli İstihbarat Akademisi (MİA) Doktor Öğretim Üyesi Merve Önenli Güven, zirvenin sadece bir diplomatik toplantı olmadığını, aynı zamanda NATO'nun geleceğini belirleyecek bir dönüm noktası olacağını belirtti.
Güven, Türkiye'nin NATO'nun önemli üyelerinden biri olduğunu ve jeopolitik konumunun ittifak açısından vazgeçilmez bir rol üstlendiğini ifade etti. Türkiye'nin NATO'nun kuruluşundan bu yana uluslararası sisteme uyum sağlayarak caydırıcılık ve dayanıklılık kavramlarını güncellediğine dikkat çekti.
Ayrıca, NATO'nun ortak savunma anlayışının yalnızca klasik askeri tehditlere karşı değil, hibrit güvenlik risklerine karşı da şekillendiğini vurguladı. Güven, "NATO, kurulduğu yıldan itibaren değişime adapte olabilen önemli bir uluslararası yapılanma" dedi.
NATO'nun 3.0 yaklaşımının, Avrupa'nın savunma kapasitesini artırmayı ve yeni nesil tehditlere karşı daha dirençli bir ittifak oluşturmayı hedeflediği bildirildi. Türkiye, hem yüzde 5 hedefini hem de NATO 3.0 vizyonunu destekleyen ülkeler arasında yer alıyor ve yerli savunma sanayiinde elde ettiği gelişmelerle ittifakın caydırıcılığına katkı sunuyor.
Son olarak, Ankara'nın zirvede gündeme getirmesi beklenen bir diğer konu ise müttefikler arasındaki savunma sanayi kısıtlamaları olacak. Türkiye, diğer NATO üyeleri arasında yaşanan bu tür kısıtlamaların ittifakın bütünlüğüne zarar verdiğini savunuyor. Bu bağlamda, geçmişte uygulanan savunma sanayi ambargoları ve CAATSA yaptırımları da gündeme gelebilir.
Zirvenin, Türkiye'nin uluslararası güvenlik diplomasisindeki rolünü pekiştirmesi açısından kritik bir önem taşıdığı uzmanlar tarafından dile getiriliyor. Ankara'daki zirve, NATO'nun geleceği ve Türkiye'nin stratejik konumu açısından tarihi bir fırsat sunuyor.
