Denizli'de, tekstil sektörünün sürdürülebilirliğini artırmak amacıyla hayata geçirilen proje, Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) destekli bir AR-GE çalışması olarak dikkat çekiyor. Proje, yalnızca akademik bir çalışma değil, aynı zamanda sanayinin ihtiyaçlarına yönelik somut çıktılar üretmeyi amaçlıyor. Bu bağlamda, Denizli Ticaret Odası (DTO) tarafından kurulan Denizli Teknik Tekstil Merkezi (TTM) bünyesinde yürütülüyor. Proje ekibi, akademik bilgi birikimini merkezin teknoloji altyapısıyla birleştirerek, Denizli’nin geleneksel ev tekstili üretimini yüksek katma değerli teknik tekstil alanına dönüştürmeyi amaçlıyor.
Proje ekibinde, Doç. Dr. Görkem Gedik’in liderliğinde PAÜ Öğretim Üyeleri Dr. Yağmur Meltem Aydın Kızılkaya, Öğr. Üyesi Dr. Ece Kalaycı ve Tekstil Mühendisi Ümran Baltalı yer alıyor. Ayrıca, Denizli ABİGEM ve DTTM’nin teknik kadrosunda görevli Tekstil Mühendisliği yüksek lisans öğrencisi Beyza Ulusoy da araştırmacı olarak projede yer alıyor. Bu iş birliği, üniversitedeki akademik bilgilerin sahadaki yüksek teknoloji altyapısıyla birleşerek sektörel çözümler üretmesini sağlıyor.
Tekstilde Su ve Enerjinin Önemi
Doç. Dr. Görkem Gedik, tekstil sektörünün yüksek su ve enerji tüketimi ile önemli miktarda atık oluşumu ile karakterize edildiğini belirtiyor. Avrupa Çevre Ajansı verilerine göre, tekstil sektörü malzeme tüketiminden kaynaklanan toplam çevresel etkinin yüzde 9'unu oluşturuyor. Bu durum, sektörün küresel rekabetçiliğini koruması ve sürdürülebilirlik hedeflerine ulaşması için derin bir dönüşüm gerektiriyor. Özellikle su kaynaklarının korunması ve enerji maliyetlerinin düşürülmesi, markalaşma ve itibarın yanı sıra uluslararası pazarda rekabet edebilmek için kritik bir eşik haline geldi.
Süperkritik CO2 ve Plazma Teknolojisi ile Çifte Verimlilik
Proje kapsamında, Denizli Teknik Tekstil Merkezi'nde tekstil materyallerinin susuz boyanmasına olanak tanıyan Süperkritik Akışkan Uygulama (Süperkritik CO2 Boyama) makinesi kullanılmakta. Doç. Dr. Gedik, bu ileri teknolojinin, geleneksel su bazlı boyama işlemlerine göre çok daha az enerji ve kimyasal kullanarak işletme maliyetlerinde %50’ye varan bir düşüş potansiyeli sunduğunu ifade etti. Ayrıca, yüzey aktivasyonunu optimize eden plazma teknolojisinden yararlanarak boyama verimliliğini artırmayı hedefliyorlar.
Yüzde 20 Enerji Tasarrufu ile Yüzde 15 Maliyet Düşüşü Hedefi
Geliştirilen özgün yöntemlerle poliester liflerin susuz boyanmasında enerji gereksiniminin %20 oranında düşürülmesi planlanıyor. Ayrıca, süreç optimizasyonu sayesinde ekipman maliyetlerinde %15 civarında bir azalma sağlanarak, yüksek teknolojili üretimin KOBİ’ler için daha erişilebilir hale getirilmesi hedefleniyor. Bu iyileştirmelerin, Denizli’deki tekstil işletmelerinin ihracat birim satış fiyatlarını artırarak uluslararası değer zincirlerinde daha üst sıralara tırmanmalarına yardımcı olacağı belirtildi. Denizli, bu önemli bilimsel çalışma ile sürdürülebilir üretim ve yeşil tekstil alanında küresel bir model olma yolunda ilerlemekte.
