Diyarbakır İl Sağlık Müdürlüğü, ani kalp durmalarında erken müdahale imkanı sağlamak ve hayatta kalma oranlarını artırmak amacıyla önemli bir uygulama başlattı. Bu kapsamda, şehirde insan yoğunluğunun bulunduğu dört farklı noktaya yerli üretim Otomatik Eksternal Defibrilatör (OED) cihazları yerleştirildi. Sağlık Bakanlığı ve ASELSAN işbirliğiyle Türk mühendisler tarafından tasarlanan bu cihazlar, hastanın kalp ritmini geri getirmek için sesli komutlar ile yönlendirme yapabilmektedir. OED cihazlarının kullanılması, ani kalp durmalarında ilk dakikaların kritik önem taşıdığını göz önünde bulundurarak, temel yaşam desteği ile birlikte gerektiğinde otomatik şok uygulaması yapabilme özelliklerine sahip. Bu sayede hastaların yaşama tutunma şansı önemli ölçüde artmaktadır. Erken müdahale, hem ölüm riskini azaltmakta hem de kalıcı nörolojik hasarların önlenmesine yardımcı olmaktadır.
Diyarbakır'da ilk aşamada dört farklı noktada yerleştirilen OED cihazları, vatandaşların kullanımına açık olarak hizmet vermektedir. Bu cihazlar Kayapınar ilçesindeki Park 75, Yenişehir ilçesinde Anıtpark, Sur ilçesinde Mar Petyun Keldani Kilisesi karşısı ve Bağlar ilçesindeki noktalarda bulunmaktadır. Acil Tıp Uzmanı Dr. Ramazan Yiğit, OED cihazlarının tanıtımını yaparak, bu cihazların kalp durması geçiren hastalarda ilk müdahaleyi yapabilmek için önemli olduğunu ifade etti. Dr. Yiğit, "Kalp durması yaşayan hastalara ilk müdahaleyi, ilk yardım eğitimi almış kişiler yapmaktadır. OED cihazı sayesinde, 112 ekipleri gelene kadar hastayı hayata döndürmeye çalışıyoruz. Kalp masajı yapılan hastaya, yakın bir OED cihazı varsa müdahale ediyoruz" şeklinde konuştu. OED cihazının gebeler, çocuklar, yetişkinler ve yaşlılar tarafından kullanılabileceğini belirten Yiğit, aniden yığılan bir kişiye müdahale sırasında ilk yardım bilen kişinin, öncelikle hastaya seslenmesi ve soluk alıp vermesini kontrol etmesi gerektiğini vurguladı. Eğer hastanın soluk almadığı tespit edilirse, OED cihazının bulunduğu yerden getirilmesi gerektiğini ifade etti. İlk üç ila beş dakikanın hayati önem taşıdığını, özellikle ilk üç dakika içinde OED kullanıldığında hastanın hayatta kalma şansının arttığını belirtti. Ventriküler fibrilasyon olarak adlandırılan kalp ritim bozukluğu durumlarında, OED cihazı ile yapılacak müdahalelerin hastaların hayata dönme oranını artıracağını ifade etti. Her geciken dakikada geri dönüş oranının yaklaşık yüzde 10 azaldığını söyleyen Yiğit, bu nedenle ilk yardım bilen kişilerin OED cihazını gerektiğinde kullanmalarının önemine dikkat çekti.
Dr. Yiğit, Diyarbakır'da OED cihazlarının daha fazla yaygınlaştırılmaya çalışıldığını da sözlerine ekledi. "Bu cihazlar hemen hemen her ilde bulunmaktadır. İl Sağlık Müdürlüğümüz bünyesinde, tüm ilçelerde OED cihazlarını bulundurmaya gayret ediyoruz. Toplu alanların çoğunda da OED cihazlarının bulunmasını sağlamaya çalışıyoruz." dedi. Ayrıca, Avrupa ülkelerinde benzer cihazların yaygın olarak bulunduğunu belirterek, Diyarbakır'da toplu alanlarda, spor etkinliklerinde, alışveriş merkezlerinde ve toplu taşıma araçlarında OED cihazlarının bulunmasının önemli olduğunu vurguladı. Vatandaşlara çağrıda bulunan Yiğit, OED cihazının yalnızca ihtiyaç halinde kullanılmasını ve uygun şartlarda muhafaza edilmesini istedi. "Bu cihaz oyuncak değildir ve sürekli oynanacak bir alet değildir. Pille çalışır ve şarja ihtiyaç duymaz. Yardımına koştuğumuz kişi bizim anne babamız da olabilir. Bu nedenle sürekli erişilebilir şekilde açıkta bulunması önemlidir. Kurcalanmaması ve oynanmaması bizim en büyük ricamızdır." şeklinde konuştu.
