Fransa Ulusal Meclisi'nde bugün yapılan oylamalarda, Başbakan Sébastien Lecornu'nun hükümeti, enerji politikasıyla ilgili olarak sunulan iki ayrı gensoru önergesini geçiştirdi. Oylama sırasında muhalefet blokları arasında yeterli işbirliği sağlanamayınca, hükümeti düşürebilecek çoğunluk elde edilemedi. İlk oylamada, Ulusal Birlik Partisi'nin önergesi yalnızca 140 oy aldı. Fransa'da gensorunun kabulü için, Ulusal Meclis'in toplam 577 sandalyesinde 289 "kabul" oyu alınması gerekiyor. Gerekli oy sayısına ulaşamayan önerge, bu nedenle reddedildi.
İkinci oylamada ise Boyun Eğmeyen Fransa Partisi'nin sunduğu gensoru önergesi gündeme geldi. Bu önerge de 108 "kabul" oyu aldı, fakat yine 289 oy eşiğine ulaşamayarak Meclis'ten geçemedi.
Oylama sonuçlarının belirleyici faktörü, iki önergenin de geniş tabanlı bir "ortak gensoru"ya dönüşememesi oldu. Sağ ve sol muhalefet grupları, birbirlerinin önerilerine mesafeli durarak oyları böldü. İkinci oylamada çevreci gruptan 38 milletvekilinden 29'unun, komünist ve denizaşırı milletvekillerinin yer aldığı sol grup GDR'den 6 milletvekilinin ve sosyalist gruptan 2 milletvekilinin 'kabul' oyu vermesine rağmen, toplam oy sayısı hükümeti düşürmeye yetmedi.
Önergelerin arka planında, hükümetin enerji politikasına dair çerçeveyi, Meclis'te kapsamlı bir oylama yapılmaksızın kararnameyle yürürlüğe koyma durumu yatıyor. Muhalefet, bu durumu "parlamentonun devre dışı bırakılması" olarak eleştirirken; hükümet, enerji stratejisinde süreklilik ve hız vurgusu yapıyor.
Gensoru Süreci ve Son Gelişmeler
Fransa'da gensoru, hükümeti düşürmek amacıyla kullanılan en sert Meclis mekanizması olarak dikkat çekiyor. Usulen bir gensorunun gündeme gelebilmesi için en az 58 milletvekilinin imzası gerekiyor ve oylama, önergenin verilmesinden en az 48 saat sonra yapılıyor. Kabul edilmesi halinde sadece "kabul" oyları sayılıyor ve hükümetin düşmesi için Ulusal Meclis'te 289 oy barajının aşılması şartı aranıyor.
Son dönemlerde bu mekanizma sıkça gündeme geldi. 2023 yılında emeklilik reformu tartışmalarında iki ayrı gensoru önergesi oylanmış, ancak biri çok az farkla barajın altında kalarak reddedilmişti. Bu durum, siyaset sahnesinde tansiyonun uzun süre yüksek kalmasına yol açmıştı.
4 Aralık 2024’te ise gensoru bu kez sonuç vermişti: Ulusal Meclis'te kabul edilen önerge sonrasında Barnier hükümeti istifa etmek zorunda kalmış ve ülke yeni bir hükümet arayışına girmişti.
2025 yılı boyunca da çeşitli konularda gensoru girişimleri devam etti fakat bu denemelerin büyük kısmı, muhalefet bloklarının ortak çoğunluğu oluşturamaması nedeniyle başarılı olamadı.
