Akdeniz Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Makine Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. İbrahim Atmaca, Türkiye'nin enerji dönüşümü ve arz güvenliği konularında mevcut engelleri gündeme getirdi. Özellikle şehirlerdeki nüfus artışının, su ve elektrik gibi temel enerji kaynaklarının güvenliğini tehdit ettiğini ifade eden Atmaca, Antalya özelinde yaptığı değerlendirmelerde, "2050 yılında Antalya'nın nüfusunun %35'in üzerinde artabileceği öngörülmektedir" dedi.
Enerji Verimliliği Zorunlu Olmuştur
Atmaca, Türkiye'de toplam enerji tüketiminin %40'ının binalarda kullanıldığını, bunun da %70'ten fazlasının ısıtma, soğutma ve sıcak su ihtiyacı için harcandığını belirtti. Bu durumun enerji verimliliğini bir tercih değil, zorunluluk haline getirdiğini vurguladı.
Isı Pompası Çevre Dostudur
Antalya gibi ılıman iklimlerde "havadan suya ısı pompası" sistemlerinin doğal gaza iyi bir alternatif olduğunu belirten Atmaca, gerçekleştirdikleri simülasyon sonuçlarını paylaştı. 200 metrekarelik bir konutun aylık elektrik tüketiminin havadan suya ısı pompası ile yaklaşık 960 kWh, doğal gazlı kombi ile ise 320 metreküp olduğunu söyledi. Her iki sistemin işletme maliyetinin de yaklaşık 5 bin 250 TL olduğunu ifade etti.
Doğal Gaz Tüketimi Düşüyor
İşletme maliyetlerinin benzer görünmesine rağmen, ısı pompasının enerji tasarrufu sağladığını belirten Atmaca, "Isı pompası, doğal gazlı kombiye göre %40 daha az yakıt tüketiyor" dedi. Ancak, doğal gaza uygulanan destekler ve fiyat dengesi nedeniyle bu avantajın son kullanıcılara yansımadığını ifade etti.
Yüksek Yatırım Maliyeti Engelliyor
Atmaca, teknolojinin yaygınlaşmasının önündeki en büyük engellerin yüksek ilk yatırım maliyeti ve yeni mevzuatlar olduğunu belirtti. Doğal gazlı sistemlerin kurulum maliyetinin yaklaşık 1.500 dolar, ısı pompası sistemlerinin ise 7 bin doları bulduğunu ifade etti.
Son yıllarda çatı güneş enerjisi sistemlerini kullanan villa sahiplerinin ısı pompasına yöneldiğini ancak mahsuplaşma sistemindeki değişikliklerin bu avantajı azaltığını vurguladı. Güneşten üretilen elektriğin yıllık bazda tüketimi karşılasa bile, ısıtma ihtiyacının en yoğun olduğu saatlerde enerji şebekesinden destek almak zorunda kalındığını belirtti.
COP31 Öncesi Teşvikler Gerekiyor
Prof. Dr. İbrahim Atmaca, Avrupa'da 2025 yılı itibarıyla yıllık ısı pompası satışlarının 2,6 milyon adede ulaştığını hatırlatarak, Türkiye'nin de benzer bir ivme yakalaması gerektiğini vurguladı. Antalya'da düzenlenecek COP31 İklim Zirvesi öncesinde karbon emisyonlarını azaltmak ve doğal gaz ithalatını düşürmek için özel fiyatlandırma mekanizmaları ve vergi indirimlerinin uygulanması gerektiğinin altını çizdi. Ayrıca, çatı güneş enerjisi ve ısı pompası kombinasyonlarının desteklenmesi için mahsuplaşma modellerinin yeniden yapılandırılması gerektiğini ifade etti.
