Memorial Antalya Hastanesi'nde görev yapan Çocuk Endokrinolojisi Uzm. Dr. Jamala Mammadova, çocukluk çağı obezitesinin hızla yayılan bir sorun olduğunu ve bu durumun önlenebilir bir salgın haline geldiğini belirtti. Dr. Mammadova, bu konuda alınması gereken tedbirlerin önemini vurguladı ve anne adaylarının hamilelik döneminden itibaren dikkatli olmaları gerektiğini ifade etti.
Türkiye'de çocuklar aşırı kilolu
Çocukluk çağı obezitesinin Türkiye'de dünya ortalamasını aştığını dile getiren Dr. Mammadova, "2022 yılına ait Çocukluk Çağı Obezite Araştırması (COSI-TUR) verilerine göre obezite oranı yüzde 22,4'e ulaşmıştır. Bu oran erkek çocuklarda yüzde 13, kız çocuklarında ise yüzde 9 civarındadır. Her dört çocuktan biri kilolu veya obezdir. Özellikle büyük şehirlerde ve genç nüfusta bu sorun daha belirgin hale gelmiştir. Sağlık Bakanlığı, 2025-2028 yıllarını kapsayan Obezite ile Mücadele Eylem Planı ile bu krize yönelik kapsamlı adımlar atmaktadır, ancak acil ve toplum temelli müdahalelerin şart olduğunu düşünüyoruz" dedi.
Şekerli içecekler ciddi tehlike
Dr. Mammadova, obezitenin genetik ve çevresel birçok faktörün etkileşimiyle ortaya çıktığını belirtti. "Anne karnındaki dönemde annenin obezitesi veya şekerli içecek tüketimi, çocuğun ileride obezite riskini artıran epigenetik değişikliklere yol açabilmektedir. 2025 yılına ait araştırmalar, şekerli içeceklerin doğrudan kilo alımına, insülin direncine ve metabolik sendroma sebep olduğunu göstermektedir. Ayrıca, pandemi sonrası artan ekran süresi, hareketsizlik ve ucuz, ultra-işlenmiş gıdalara erişimin kolaylaşması da önemli tetikleyiciler arasında yer almaktadır" diye konuştu.
Obezite sağlık sorunlarına yol açıyor
Çocukluk çağı obezitesinin ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceğini ifade eden Dr. Mammadova, "Obez çocuklarda astım, uyku apnesi, eklem problemleri, tip 2 diyabet ve depresyon gibi psikolojik sorunların riski yüksektir. Çocukluk döneminde obezite, yetişkinlikte kalp hastalıkları, kanser ve erken ölüm riskini de artırmaktadır. Bu nedenle, önlemlerin hamilelik döneminden başlaması oldukça önemlidir. Anne adaylarının uygun kilo alımı, ilk 6 ay sadece anne sütü ile beslenme ve 2 yaşına kadar emzirmenin devamı kritik bir rol oynamaktadır" dedi.
Ailelere sağlıklı yaşam önerileri
Ailelere sağlıklı beslenme alışkanlıklarının kazandırılması gerektiğini belirten Dr. Mammadova, "Günlük beslenmede meyve ve sebzeleri çeşitlendirin; her öğünde en az bir porsiyon meyve veya sebze bulundurun. Şekerli içecekleri tamamen azaltın veya ortadan kaldırın. Evde sağlıklı yemek pişirme alışkanlığını geliştirin. Çocuklara porsiyon kontrolü öğretin ve ekran süresini günlük 2 saatin altına indirin. Ayrıca, her gün en az 60 dakika fiziksel aktivite sağlamalı ve düzenli bir uyku düzeni oluşturmalısınız. Ebeveynler olarak çocuklarımıza rol model olmalıyız" ifadelerini kullandı.
Erken müdahale büyük önem taşıyor
Erken müdahale ve yaşam tarzı değişikliklerinin obeziteyi büyük ölçüde önleyebileceğine dikkat çeken Dr. Mammadova, "Çocukluk çağı obezitesi, geleceğimizi tehdit eden önlenebilir bir krizdir. Aileler, okullar ve karar vericiler acil ve koordineli bir şekilde harekete geçmelidir. Erken adımlar atıldığı takdirde sağlıklı nesiller yetiştirmek hala mümkündür" dedi.
